Η καλλιέργεια της καρδιάς

[gkou]

Γνωρίζω καλά, αγαπητοί μου εν Χριστώ αδελφοί, ότι είσθε ένα ακροατήριο που δεν μπαίνει για πρώτη φορά στην Εκκλησία. Έχετε ακούσει πολλά κηρύγματα και διάφορες ομιλίες. Έχετε πάρει αποφάσεις, έχετε κάνει αγώνες, έχετε νίκες και ήττες .Τί να πει απόψε ο ομιλητής , που δεν θέλει να σας κουράσει, αλλά και να σας ψευτοπαρηγορήσει; Σκέφθηκα , λοιπόν, αγαπητοί μου, να σας μιλήσω, όπως πάντα από χρόνια συνηθίζω, απλά, για την καλλιέργεια της καρδιάς.
Η πάροδος των χρόνων δυστυχώς μας κάνει πιο οκνηρούς. Υπάρχει σωματική και ψυχική κόπωση και φθορά. Ένα από τα πιο δύσκολα πράγματα είναι να δει ο άνθρωπος την καρδιά του, να ελέγξει την σκέψη του, να γνωρίσει καλά τον εαυτό του. Μας τρομάζει το εσωτερικό μας κενό. Φοβόμαστε, όπως έχουμε ξαναπεί, την αντιμετώπιση και την κουβέντα με τον εαυτό μας. Δεν μιλάμε για ένα άσκοπο σεριάνι στο παρελθόν , για μία ονειροπόλα οπισθοδρομική διάθεση. Είναι αναγκαία μια εν επιγνώσει ανάκριση του εαυτού μας. Τί έκανε και τί δεν έκανε, γιατί το έκανε και γιατί δεν το έκανε.
Υπάρχουν άνθρωποι, που δεν τους νοιάζει τί έκαναν και τί δεν έκαναν. Πρόκειται για αδιάφορους , χοντρόπετσους, ασυνείδητους και αδαείς. Είναι κι άλλοι ευαίσθητοι, λεπτολόγοι, σχολαστικοί και φοβισμένοι. Ούτε αυτοί είναι σωστοί. Το παρελθόν πέρασε. Δεν μπορούμε να επιστρέψουμε σε αυτό και να το διορθώσουμε. Μπορούμε όμως να ταπεινωνόμαστε για τα τυχόν καλά μας και να μετανοούμε για τα λάθη μας. Πίνοντας οινοπνευματώδη ποτά, παίρνοντας διάφορες ναρκωτικές ουσίες και υπνωτικά δεν διορθώνεται το παρελθόν, δεν απολησμονιέται, ούτε καλλιεργείται η καρδιά.
Ο άνθρωπος που αληθινά μετανοεί δεν έχει συνεχείς τύψεις και φοβερές ενοχές . Η μετάνοια από τη στενοχώρια, τη ντροπή, την ταραχή και τον φόβο σε οδηγεί στην ηρεμία, τη γαλήνη, τη νηφαλιότητα , την κατάνυξη και τη σωφροσύνη. Τα σημάδια από τα θεραπευμένα τραύματα των αμαρτιών θυμίζουν την αποστασία. Γίνονται τα παθήματα μαθήματα διδακτικά. Η – με τη χάρη του Θεού – μεταμέλεια του ανθρώπου τον μεταμορφώνει. Βλέπει τώρα με χαρά ότι είναι άλλος άνθρωπος , νέος άνθρωπος, πέθανε ο παλαιός άνθρωπος της αμαρτίας. Αν ο άνθρωπος νιώσει ότι είναι άλλος άνθρωπος είναι σημαντικό. Σημαίνει ότι βαδίζει καλά την οδό της μετανοίας. Η συναίσθηση της αμαρτωλότητας και όχι η λήθη της αμαρτίας οδηγεί στη συγχώρηση και τη θεραπεία της καρδιάς μας.
Για να δοκιμάσουμε την καθαρότητα της καρδιάς μας, ας υποβληθούμε στη δοκιμασία. Αν οι αφορμές, τα αίτια, οι εικόνες , τα πράγματα, οι χώροι της αμαρτίας έρχονταν μπροστά μας τί θα κάναμε; Αν τα συμπαθούσαμε, κουβεντιάζαμε μαζί τους, καθυστερούσαμε, τα προσέχαμε, τα παρατηρούσαμε, τότε κάτι δεν θα πήγαινε καλά. Αν τ’ αποδιώχναμε, τ’ αποστρεφόμαστε και τα μισούσαμε, τότε σίγουρα θα είχαμε μετανοήσει ειλικρινά. Διαφορετικά θα νομίζαμε ότι είμαστε καλά, θα παίζαμε , θα κοροϊδεύαμε τον εαυτό μας και τον Θεό μας.
Μου έλεγε ένας μοναχός προ ετών: «Αισθάνομαι όλη η ζωή μου να είναι μια μπουνιά στο στομάχι του Θεού κι εκείνος να τη χαϊδεύει». Είχε μισήσει κάθε αντίθεη πράξη της ζωής του. Η αμαρτία δεν τον δελέαζε πια. Δεν ήταν αυτός που κάποτε ήταν. Έφθανε, λέει, να μην αναγνωρίζει πλέον τον παλαιό εαυτό του. Λυπόταν για τον χρόνο που έχασε άσκοπα εδώ κι εκεί. Για τις μάταιες καθυστερήσεις , τις περιττές λύπες, το χάσιμο της αθωότητας και της απλότητας. Αισθανόταν ανάξιος να τον αγαπούν , να τον τιμούν και να τον προσέχουν.
Αν γνώριζαν ποιος πραγματικά είμαι, έλεγε, αταπεινόλογα θα με αποστρέφονταν οι πάντες. Δεν νομίζω ότι ήταν φοβερά τα αμαρτήματά του, όμως έτσι αισθανόταν, γιατί ήταν αληθινά μετανοημένος ο μακάριος. Είχε ξεβοτανίσει καλά τον κήπο της καρδιάς του και είχε καλλιεργήσει ευώδη άνθη αρετών.
Κάθε φορά που ξεβοτανίζουμε κι εμείς τον κήπο της καρδιάς μας θα πρέπει να ‘μαστε ιδιαίτερα επιμελείς. Όχι απλά να θυμόμαστε τις αμαρτίες μας , για να τις εξομολογηθούμε τυπικά, αλλά να δούμε αν ακόμη τις αγαπάμε κι εύκολα θα τις ξαναδιαπράτταμε. Αξίζει να δούμε καλά πώς τις αφήσαμε να ριζώσουν και να θεριέψουν.
Λέγοντας αυτά εννοούμε μια βαθιά εσωτερική παρατήρηση. Να βρούμε το αυθεντικό μας πρόσωπο, την πραγματική μας ταυτότητα, τη μη επιζωγραφισμένη εικόνα μας. Να μην προσέχουμε το φαίνεσθαι αλλά το είναι. Δίχως προσωπείο, μάσκα, επιτήδευση, υποκρισία, ψευτοχαμόγελα, ψευτοευγένειες και ψευτοϋποχωρήσεις. Γενναία , ανυπόκριτα, ολοκληρωμένα, ατόφια, ακέραια και ντόμπρα πράγματα. Όχι μισοκακόμοιρα, μεσοβέζικα, πρόχειρα, επιπόλαια και ρηχά. Αξίζει να γνωρισθούμε και να συμφιλιωθούμε με τον πραγματικό εαυτό μας, ώστε αυτόν να μεταμορφώσουμε και όχι την εξωτερική του επιφάνεια , για να κάνουμε τους καλούς και να μας τιμούν…
(συνεχίζεται)

Πηγή: «ΜΟΝΑΧΟΥ ΜΩΥΣΕΩΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ
παθοκτονία
πρόσκληση μετανοίας
σε καιρούς κρίσεως»
Εκδόσεις : Εν πλω

[gkou]

Ο αγώνας θέλει θέληση, υπομονή, επιμονή, επιμέλεια, γνώση και θεία βοήθεια απαραίτητα. Δίχως Εκείνον τίποτε δεν μπορούμε να ολοκληρώσουμε. Η προσευχή είναι σύμμαχος , βοηθός και δύναμη. Το καλύτερο στήριγμα της προσευχής είναι η ταπεινοφροσύνη. Να παρουσιασθώ ενώπιον του Θεού γυμνός, άλαλος, αμαθής, ουτιδανός, αδύναμος. Μην αρχίζεις μ’ εκείνους που δεν αγαπάς, δεν τα πας καλά μαζί τους και τα ‘χεις τσουγκρισμένα. Πήγαινε στη Γεσθημανή και τον Γολγοθά. Θυμίσου την μεγάλη αγάπη του Χριστού, τις πολλές ευεργεσίες του, τις δυνατές και σωστικές πρεσβείες της Θεοτόκου, τη συνδρομή των φίλων αγίων. Θυμίσου την αγάπη φίλων, γνωστών συγγενών. Έτσι θα μαλακώσει η καρδιά και θα γλυκαθεί και θα δακρύσει. Τότε εύκολα και με συγχωρητικότητα μεγάλη θα θυμηθείς και όσους σ’ έβλαψαν, σε αδίκησαν, σε πόνεσαν και σε απόδιωξαν. Με μια τέτοια κατανυκτική, ταπεινή και συγχωρητική προσευχή θα έλθει σίγουρα ένας υπέροχος και γλυκός ύπνος , που θα μας αναπαύσει πραγματικά.
Παρά την αδυναμία και την κόπωση με το πέρασμα των χρόνων ο απόστολος Πέτρος λέγει στην πρώτη επιστολή του ότι «ο κρυπτός της καρδίας άνθρωπος» μένει ζωντανός έως τέλους. Η επιθυμία ν’ αγαπάμε είναι μία επιθυμία της καρδιάς . Όσο δεν την εκπληρώνουμε πάσχουμε. Αν τη λαχταράμε πολύ, αγωνιζόμαστε σθεναρά, παραμερίζοντας όλα τα εμπόδια που βρίσκουμε στο διάβα μας , ισχυροποιούμε πιο πολύ τη θέλησή μας , για να επιτύχουμε τον σκοπό μας. Η μεγάλη αυτή αγάπη ανέδειξε ήρωες και μάρτυρες. Η θέρμη της καρδιάς μπορεί να φθάσει κατορθώματα που ούτε μπορεί να φαντασθεί. Χρειάζεται καλλιέργεια της καρδιάς για θυσιαστική προσφορά.
Στους ωραιότατους ψαλμούς του Δαβίδ ζητάμε από τον Θεό: «καρδίαν καθαρὰν κτίσον ἐν ἐμοί, ὁ Θεός, καὶ πνεῦμα εὐθὲς ἐγκαίνισον ἐν τοῖς ἐγκάτοις μου». Παρακαλούμε ικετευτικά τον Θεό να ‘χουμε μια καρδιά που θα την χαρακτηρίζει η φωτεινότητα, η διαύγεια, η διαφάνεια και η καθαρότητα. Μα άλλα παρακαλούμε και άλλα πράττουμε. Υπάρχει ένας διχασμός λόγων και έργων, μια αντίφαση και αντίθεση νοσηρή και κουραστική. Πρέπει να βάλουμε όλοι τα δυνατά μας, να καλλιεργήσουμε την καρδιά μας, που παραπονείται και να την κάνουμε ευθεία και όχι στρεβλή.
Ο νους δέχεται κάτι και μπορεί εύκολα να το αποδεχθεί. Η καρδιά όμως είναι πιο δύσκολο όργανο και συνήθως αντιδρά, γι’ αυτό είναι δύσκολο να καλλιεργηθεί. Μόνο η θερμή προσευχή και η θεία χάρη μπορεί να συνδράμει ουσιαστικά στην αγαθή καλλιέργειά της. Κουραζόμαστε όμως εύκολα στην προσευχή. Θέλουμε σύντομα και άκοπα αποτελέσματα. Μερικές φορές κουραζόμαστε πριν κουρασθούμε. Είμαστε προετοιμασμένοι για να κουρασθούμε και ν’ αποτύχουμε. Τα παραλέω;
Για την καλλιέργεια της καρδιάς χρειάζεται οπωσδήποτε κόπος και πόνος. Να πονέσουμε για να συμπονέσουμε και να κοπιάσουμε για να κερδίσουμε. Διαφορετικά δεν γίνεται. Η συμπόνοια ,η συμπάθεια, η καλοσύνη , η ευγένεια, η υποχωρητικότητα, η ανεκτικότητα θα δημιουργήσει ένα «κλικ» στην καρδιά. Θα αρχίσει να λιώνει ο πάγος και τα νερά του θα ποτίσουν τον κήπο μας. Θ’ ανοιχθεί παράθυρο , για να μπει αέρας, ήλιος, φως για την καλλιέργειά μας απαραίτητα. Η σκοτεινιά, η μοναξιά, η παγωνιά δεν συνδράμουν για καμία καλλιέργεια.
Η καλλιέργειά μας περνάει από τον άλλο κι έτσι φαίνεται . Το ερμητικό κλείσιμο στον εαυτό μας και η αδιαφορία για τους άλλους σημαίνει αντίδραση για κάθε καλλιέργεια. Μερικές φορές μένουμε θεατές του πόνου του άλλου, απλοί παρατηρητές, ενίοτε και αναλυτές και κριτές και φωνασκούντες, αλλά δίχως κανένα προσωπικό κόστος και καμία συμμετοχή. Δεν περνά ο πόνος του άλλου από την καρδιά μας, δεν μας αγγίζει, δεν περνά στην προσευχή μας. Φθάνει εμείς να μην πονάμε, να περνάμε καλά, να ευχαριστούμε τον Θεό για την ατέλειωτη ευτυχία μας. Φθάνει που δεν είμαστε «ώσπερ οι λοιποί των ανθρώπων» άρπαγες και μοιχοί και μάλιστα και σαν αυτόν τον παλιοτελώνη.
Για να επιτευχθεί η καλλιέργεια της καρδιάς μας, χρειάζεται η συσταύρωσή μας με τον Χριστό, η άρση του σταυρού του πλησίον και η άρση του προσωπικού μας σταυρού, για την όδευση του δικού μας Γολγοθά , από την κορυφή του οποίου κι εμείς θ’ αγαπήσουμε αληθινά και θα συγχωρήσουμε εγκάρδια, για ν’ αναστηθούμε στη συνέχεια. Άλλος δρόμος δεν υπάρχει. Διαφορετικά δεν γίνεται. Πρέπει να νιώσουμε ότι η βοήθεια του αδελφού μας είναι βοήθεια δική μας, αφού μέσα στην Εκκλησία μας είμαστε όλοι ένα εν Χριστώ.
Με την αγάπη των άλλων θα φθάσουμε και στην αγάπη του Θεού και τότε οι παλμοί της καρδιάς μας θα ενωθούν με του Θεού. Ό,τι αγαπά Εκείνος θα θέλω κι εγώ. Τότε όλα θα γίνουν εύκολα και ωραία. Διαφορετικά θα λέμε ψέματα. Θα πιστεύουμε σ’ ένα Θεό που δεν αγαπάμε και θα ζούμε με τους συνανθρώπους μας επιφυλακτικά, ανταγωνιστικά, καχύποπτα και φοβισμένα και όχι αδελφικά και αγαπημένα. Το τραγικό είναι ότι η αληθινή, θυσιαστική , χριστιανική αγάπη δεν υπάρχει ούτε στην οικογένεια και μάλιστα στην οικογένεια που εκκλησιάζεται τακτικά και εξομολογείται . Πάλι η προσευχή θα μας βοηθήσει να μαλακώσει η πέτρινη καρδιά μας.
Μια προσευχή όμως που δεν θα πρέπει να είναι τυπική ,συνηθισμένη, τακτική, ακόμη και μεγάλη, δίχως θέρμη, κατάνυξη, προσοχή κι ευλάβεια. Ένα πιπίλισμα λέξεων, μια ξερή απαγγελία, ένα παπαγάλισμα δίχως συμμετοχή και ιερή συγκίνηση. Τα λόγια της προσευχής να λέγονται σαν να είναι η πρώτη και τελευταία φορά της ζωής μας, αλλάλητοι στεναγμοί της καρδιάς , καρδιακές κραυγές προς θείο έλεος και συγχώρεση. Ο άγιος Θεοφάνης ο Έγκλειστος λέει «η προσευχή να ‘ναι σαν πίδακας αίματος από την καρδιά , σαν να σε σφάζουν, προσωπική επικοινωνία με τον ζωντανό Θεό, λύπη και χαρά». Ν’ αγαπήσουμε την προσευχή, να γίνει λαχτάρα, έφεση, ανάγκη, δίψα, έρωτας της ψυχής. Όχι μία στείρα καθηκοντολογία, τυπική επανάληψη, στερεότυπη επωδός, αλλά καημός, μεράκι, φιλότιμο, αγαλλίαμα της ψυχής μας…

(συνεχίζεται)

Πηγή: «ΜΟΝΑΧΟΥ ΜΩΥΣΕΩΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ
παθοκτονία
πρόσκληση μετανοίας
σε καιρούς κρίσεως»
Εκδόσεις : Εν πλω

[gkou]

«Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με». Μια σύντομη ,εύκολη, απλή προσευχή , που λέει πολλά και βοηθά πολύ. Προσευχή γνωστή, ευκολομνημόνευτη, αποτελεσματική και σπουδαία. Την είπαν εκατομμύρια φορές εκατομμύρια άνθρωποι, άγιοι και αμαρτωλοί. Λέγοντάς την , κατά ένα μυστικό τρόπο ενώνομαι με όλους αυτούς που την είπαν και την λέγουν , ζώντες και κεκοιμημένους, αγίους και αμαρτωλούς, που μετανόησαν και μετανοούν. Η εκζήτηση του θείου ελέους θα λέγαμε πως θα πρέπει να ‘ναι το μόνο ανθρώπινο αίτημα. Εκεί εμπεριέχονται τα πάντα. Το να ζητάμε το έλεος δεν σημαίνει συγκατάβαση ή οίκτο. Από αγάπη ζητάμε και από αγάπη μας δίνεται. Όχι δικαιωματικά και κατά την αξία μας και με το σπαθί μας, αλλά κατά επιείκεια, χάρη και θεία μεγαλοσύνη, δωρεάν. Το «Κύριε Ιησού Χριστέ» είναι μία ομολογία, που σημαίνει ότι θέλουμε τον Χριστό Κύριο της ζωής μας, στο κέντρο της καρδιάς μας, την οποία θα πρέπει να ‘χουμε άδεια από ξένες αγάπες κι έγνοιες, για να χωρέσει και να περπατήσει άνετα εντός μας.
Όταν λέμε κύριος σκοπός της ζωής μας, δεν σημαίνει δυνάστης, αφέντης, δικτάτορας, κατεξουσιαστής μας. Ξέρετε, μόνο ο Χριστός μπορεί να μας εξουσιάσει και δεν μας εξουσιάζει. Έρχεται διακριτικά , κτυπά σιγά την πόρτα της καρδιάς μας, δεν θέλει να μας τρομάξει, κι αν δεν του ανοίξουμε, δεν μπαίνει για να μη μας ενοχλήσει. Όταν λέμε την ευχή του Ιησού η καρδιά μας θερμαίνεται, γλυκαίνεται, χαίρεται, ειρηνεύει, γαληνεύει. Είναι σαν να του λέμε: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να εισέλθεις στον βρώμικο οίκο της καρδιάς μου, δεν έχω αρετές, δεν έχω κάτι να με υποστηρίζει, ελέησέ με κατά το μέγα σου έλεος , κατά την πολλή σου αγάπη. Δώσε μου χρόνο μετανοίας, διόρθωσέ με, βοήθησέ με, ενίσχυσέ με, κάνε με αληθινά δικό σου, κάνε με καλά, κάνε με καλό, μη με αφήσεις να πισωγυρίσω, φώτισέ με σε παρακαλώ πολύ».
Το βρίσκουμε τόσο δύσκολο αυτό; Κι όμως αυτό το τόσο εύκολο το κάνουμε τόσο δύσκολο. Δεν θέλουμε να παραδεχτούμε την πτώση μας , την αδυναμία μας , την αμαρτία μας. Ακόμη και την ιερή ώρα της προσευχής φοράμε τα καλά μας, μη αποδεχόμενοι τη γυμνότητά μας, δικαιολογούμαστε, συγκρινόμενοι με τους χειρότερους και όχι με τους αγίους, φοράμε, ακόμη κι εκεί, τη μάσκα μας, ότι είμαστε κάποιοι, ότι έχουμε ένα καλό όνομα, μια αναγνώριση , μια επιφάνεια. Δεν ανοίγουμε διάπλατα την καρδιά μας στον Πλάστη μας και να παραδεχθούμε απερίφραστα και άμεσα ότι είμαστε ευόλισθοι, ευάλωτοι, παρασυρόμενοι, αναβλητικοί, ανειλικρινείς, οκνηροί και πονηροί. Θα ενδυναμωθώ μόνο αν παραδώσω την αδυναμία μου στον Χριστό. Θα θεραπευθώ μόνο αν πρώτα παραδεχθώ την ασθένειά μου. Η ασθένειά μου θα με ταπεινώσει και θα με λυτρώσει.
Ο επίσκοπος Αντώνιος Μπλουμ λέγει πως η μετάνοια συνίσταται ακριβώς στο ν’ αναμετρήσουμε την απόσταση ανάμεσα σε αυτό που ο Κύριος θέλησε και σ’ αυτό που εμείς πραγματοποιήσαμε∙ ανάμεσα σε αυτό που μας δόθηκε και σ’ ό,τι απ’ αυτό κατορθώσαμε να κάνουμε κτήμα μας ή να εκπληρώσουμε». Θα πρέπει να πάρουμε κάποτε στα σοβαρά τον εαυτό μας. Η ζωή δεν είναι παιχνίδι. Δεν μπορούμε συνεχώς να κοροϊδεύουμε την καρδιά μας, να την αφήνουμε άφωτη και απαρηγόρητη. Η καρδιά μας είναι ζωντανή όσο αγαπά και όχι όσο κτυπά.
Καλλιέργεια της καρδιάς δεν σημαίνει αργία, αδράνεια, απομόνωση και σιωπή. Αντίθετα, μπορεί κάποιος να δραστηριοποιείται δημιουργικά, να σκάβει μέσα του και να χαιρετά όσους συναντά στο διάβα του. Ένας αληθινός χριστιανός θα πρέπει να ‘ναι ένα άσβεστο φως. Ένα φως που δεν θα εκτυφλώνει, αλλά θα δημιουργεί μια απορία: «Τί έχει, αλήθεια, πάνω του αυτός ο άνθρωπος ; Τί είναι αυτό που τον ξεχωρίζει; Ποιά χάρη, ποιά χαρά και κοσμιότητα;». Έτσι θα μιλά ο χριστιανός δίχως να μιλά. Θα μιλά το βίωμά του. Θα διδάσκει το παράδειγμά του. Κήρυγμά του θα είναι η ποιότητα, η υπομονή, η ταπείνωση. Κουρασθήκαμε από τα παχιά λόγια. Τα πολλά λόγια είναι φτώχεια. Διψάμε εναγώνια για βιωμένο παράδειγμα…

(συνεχίζεται)

Πηγή: «ΜΟΝΑΧΟΥ ΜΩΥΣΕΩΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ
παθοκτονία
πρόσκληση μετανοίας
σε καιρούς κρίσεως»
Εκδόσεις : Εν πλω

[gkou]

Ο χριστιανισμός μας σήμερα είναι νεόκοπος, στα μέτρα μας, σ’ ό,τι μας συμφέρει- «όχι και πολλά πολλά, μην πάθουμε κιόλας…» Οι πρώτοι χριστιανοί κήρυτταν με τον τρόπο της ζωής τους. «Δέστε τί αγάπη έχουν μεταξύ τους οι χριστιανοί», έλεγε ο κόσμος. Σήμερα αυτή η ξεχωριστή και θαυμαστή αγάπη λείπει και από τις ενορίες μερικές φορές. Είμαστε δίπλα στις θέσεις στον ναό και ήσυχα, αλλά δεν είμαστε μία καρδιά, με συνέπεια να μην καθίσταται υπερώο πάντα και να μην αισθανόμεθα τη θερμουργό χάρη του πνεύματος. Η αγάπη μας είναι τσιγγούνικη υπολογίσιμη , ιδιοτελής , μετά από πολλή σκέψη.
Σε τί διαφέρουν οι χριστιανοί μας όταν κι αυτοί θυμώνουν, οργίζονται, μαλώνουν, κουτσομπολεύουν , ζηλεύουν, φθονούν και κατακρίνουν; Ακόμη και οι χριστιανοί μας φοβούνται πολύ τη δυσκολία, τη φτώχια, την ασθένεια, τον θάνατο. Η πλεονεξία, ο πλούτος, η καλοπέραση, η άνεση δεν απουσιάζει από τη ζωή των πιστών. Πώς, λοιπόν, αγαπητοί μου, να λεγόμαστε και να είμαστε χριστιανοί, όταν το ευαγγέλιο του Χριστού το δεχόμαστε αποσπασματικά; Ποιός από μας πεθαίνει για την αγάπη του φίλου του; Ο Χριστός πέθανε για μας που τον εχθρευόμαστε . Θα πρέπει κάποτε να συγκινηθούμε από την άπειρη αυτή αγάπη . Κατά τον ευαγγελιστή Ιωάννη, μεγαλύτερη αγάπη από αυτή του Χριστού, να θυσιασθεί υπέρ των φίλων του, δεν υπάρχει.
Ο κόσμος κουράσθηκε από τα πολλά λόγια. Καλούμαστε να γίνουμε σιωπηλοί ιεροκήρυκες. Να μιλά η ίδια η ζωή μας. Η καθαρή ζωή μας θα δημιουργήσει αφετηρία ιεραποστολική. Δι’ ημών να γνωρίσει κάποιος τον Χριστό, εμπνεόμενος από τον ησύχιο και ωραίο βίο μας. Ελεημοσύνη δεν είναι να δώσεις μόνο χρήματα στον φτωχό. Ελεημοσύνη είναι και μια καλή σκέψη και μια προσευχή και μια κουβέντα και μια παρακίνηση από το παράδειγμά μας. «Ελεήμονα καρδιά καλούμαστε ν’ αποκτήσουμε» λέγει συνεχώς ο άγιος Ισαάκ ο Σύρος. Ο άσπλαχνος, ο άκαρδος, ο ανελεήμων δεν θα δει Θεού πρόσωπο. Η αγάπη της καρδιάς μας θα μας αξιώσει να συναντηθούμε με την πηγή της αγάπης, τον Χριστό. Αυτό θα μας κρίνει, αν λατομήσαμε την πέτρινη καρδιά μας, αν τη μαλακώσαμε με την προς τον Θεό και τον πλησίον αγάπη.
Μια πέτρινη καρδιά δεν μπορεί να καλλιεργηθεί και δεν μπορεί να γνωρίσει τον Κύριο. Συχνά λέμε «τον κόσμο τον αγαπώ» και δεν αγαπούμε τον σύζυγό μας ή το παιδί μας γιατί δεν μας φέρονται όπως θέλουμε. Δεν αγαπάμε αυθόρμητα , αγαπάμε με υπολογισμούς και προϋπολογισμούς. Βάζουμε αρκετές προϋποθέσεις στην αγάπη μας. Φαντασθείτε να ‘κανε κάτι τέτοιο ο Θεός σ’ εμάς και να εξαντλούσε πάνω μας τη δικαιοσύνη του. Δεν μπορεί κάποιος ν’ αγαπά αληθινά και να μην υπομένει, ανέχεται, υποχωρεί, ελπίζει, μακροθυμεί και δεν αντιλέγει. Δεν μπορεί κάποιος ν’ αγαπά και με το παραμικρό να γκρινιάζει, να παραπονείται, να τσακώνεται και να καυγαδίζει. Όταν συνηθίσει κανείς σ’ ένα τέτοιο κλίμα, ψυχραίνεται και δεν ακούει μετά ούτε τα καλά λόγια. Δεν είναι έτσι; Τα παραλέω; Ο απόστολος Παύλος λέει να ξεκουράζει ο ένας τον άλλο και να σηκώνει το φορτίο του. Το κάνουμε; Είμαστε χριστιανοί; Απορούμε μετά γιατί δεν είμαστε χαρούμενοι και ειρηνικοί κι γιατί δεν μιλά στις καρδιές μας ο Χριστός!
Τ’ ότι είμαστε χριστιανοί κι έχουμε αγαθή καρδιά δεν θα το δείξουμε όταν μας κολακεύουν, αλλά όταν μας στενοχωρούν, όταν δεν έρχονται τα πράγματα όπως τα θέλουμε, όταν δεν μας αναγνωρίζουν, όταν δεν περνάει το δικό μας. Κάτι παραμικρό μπορεί να το δεχθούμε, κάτι βαρύτερο αδυνατούμε. Λέμε «συγνώμη» αλλά κατά βάθος δεν συγχωρούμε. Μπορεί να λέμε ενίοτε «συγνώμη» μόνο για να δείξουμε ότι είμαστε καλοί και να μας αγαπήσουν πιο πολύ. Άλλες φορές κάνουμε λίγη υπομονή και όχι πολύ. Το δικαιολογούμε κιόλας. «Ας κουνήσει κι αυτός λίγο το χεράκι του, ας κάνει κάτι, όλο εγώ θα τον υπηρετώ, άνθρωπος είμαι κι εγώ». Δεν τα λέμε έτσι; Σκεφθείτε να ‘λεγε έτσι κι ο Θεός. «Βαρέθηκα τόσα χρόνια να υπομένω αυτό τον αμαρτωλό ας τον εγκαταλείψω».
Να με συγχωρέσετε , αγαπητοί μου, αλλά θα το πω ξεκάθαρα: Έχουμε μια ανάπηρη, κοντόθωρη, ιδιοτελή αγάπη. Μιλάμε για αγαπημένα μας πρόσωπα και δεν τ’ αγαπάμε όπως είναι. Θέλουμε να τα κάνουμε όπως εμείς νομίζουμε ότι πρέπει να είναι. Μα ο εαυτός μας , που είναι δικός μας, και δεν μπορούμε ή δεν θέλουμε να τον διορθώσουμε. Ω μα είναι δυστυχία αυτή η αγάπη και όχι ευτυχία. Αυτή η αγάπη είναι αρρωστημένη , μικρόψυχη, αγάπη υπολογισμού, αξιολύπητη και αξιοθρήνητη. Βασανίζεται και δεν ελευθερώνει, ταλαιπωρεί και δεν αναπαύει. Μια αγάπη ανυπόμονη, απαιτητική και βιαστική κουράζει. Δεν έχει στοργή, ευαισθησία, ευγένεια, καλοσύνη και συμπάθεια. Κρίμα. Η αγάπη μας δεν είναι ποτέ φορτική, εξουσιαστική, ζηλόφθονη , άχαρη. Δεν μπορεί ν’ αγαπάμε κάποιον και να τον πιέζουμε συνεχώς, να τον παρατηρούμε και να τον διορθώνουμε και μάλιστα ενώπιον άλλων. Σκεφθείτε να κάνουμε κάποιον να υποφέρει και να πονά επειδή τον αγαπάμε. Να νομίζουμε απερίσκεπτα ότι μόνο εμείς ξέρουμε ν’ αγαπάμε και μόνο όπως εμείς αγαπάμε είναι η πραγματική αγάπη. Αυτό είναι πίεση και δέσμευση του άλλου και δεν είναι καθόλου αγάπη αλλά σκέτος εγωισμός.
Χρειάζεται λοιπόν να προβούμε σε άμεση εγχείρηση ανοικτής καρδιάς. Οι αρτηρίες της είναι κλειστές από χρόνιες εμπάθειες. Στο χειρουργείο εξομολογητήριο, στον ειδικευμένο, έμπειρο, διακριτικό χειρούργο-πνευματικό, με νάρκωση τη μετάνοια, φάρμακα τα δάκρυα, νυστέρι την εξαγόρευση, παραδοχή, μεταμέλεια και αποφασιστικότητα , μπορεί να έλθει η επιθυμητή διόρθωση και θεραπεία. Διαφορετικά θα περνά ο καιρός άσκοπα, θα ρίχνουμε τα βάρη στους άλλους, θα δικαιολογούμαστε, θα προφασιζόμαστε και θα νομίζουμε ότι εμείς είμαστε πολύ καλά και μόνο οι άλλοι δεν είναι καλά, που δεν μας καταλαβαίνουν πόσο καλοί είμαστε και δεν μας αγαπούν. Πρέπει κάποτε να δούμε αυστηρά τον εαυτό μας, δίχως χασομέρια και μεταθέσεις, και να δώσουμε φως υγείας στην καρδιά μας την άτονη.
Μην ντραπούμε, μη δειλιάσουμε, μη φοβηθούμε να εκτεθούμε για να βοηθηθούμε. Μην αρχίσουμε πάλι να συγκρινόμαστε με τους χειρότερους.
Ας σταματήσουμε να θεωρούμε πως δεν είναι κανείς πνευματικός ικανός και άξιος να μας ακούσει. Με πήρε μια κυρία ένα βράδυ τηλέφωνο να μου πει πόσο καλή είναι και να της υποδείξω ένα σπουδαίο πνευματικό. Της είπα: «Αύριο που θα ξυπνήσετε και θα βγείτε στον δρόμο, τον πρώτο ιερέα που θα βρείτε μπροστά σας εξομολογηθείτε , μόνο να είναι κανονικός ιερεύς». Κάποιος άλλος, μου έλεγε, πως ο πνευματικός που είχε ήταν εξαιρετικός, αλλά μετά την κοίμησή του δεν ξαναεξομολογήθηκε. Του είπα πως «δεν κάνετε καλά, δεν τιμάτε τη μνήμη του πνευματικού σας και δεν φαίνεται ότι τον καταλάβατε, εκτός αν σας είχε δέσει με το πρόσωπό του και όχι με την εκκλησία του Χριστού και των αγίων του».
Σημασία δεν έχει αν αμαρτήσαμε αλλά αν δεν μετανοήσαμε. Ό,τι κι αν έγινε, έγινε. Όποιοι κι αν είμαστε. Μη μείνουμε να κλαίμε τη μοίρα μας σαν τα κλαψοπούλια. Μη λέμε ότι δεν μπορούμε να διορθωθούμε, ότι για μας δεν υπάρχει σωτηρία. Αυτό είναι δαιμονοκίνητη βλασφημία.
Ας παραδεχθούμε ειλικρινά και τίμια ότι αμαρτήσαμε οικτρά, αμελήσαμε τον αγρό της καρδιάς μας, ασχολούμενοι με ξένα χωράφια, δεν είδαμε ούτε τους δικούς μας ανθρώπους με κατανόηση και αγάπη. Τί να κάνουμε τώρα; Ν’ απελπισθούμε; Αυτό θέλει ο δαίμονας. Προς Θεού όχι. Αμαρτήσαμε, αδικήσαμε, ουδέν συνετηρήσαμε από τις θείες εντολές. Η αμαρτία διαπράχθηκε και η πτώση συνετελέσθη. Η ντροπή, η τραυματισμένη συνείδηση, ο πληγωμένος εγωισμός ας παραμερισθούν. Ο Κύριος συνεχίζει να μας αγαπά κι έτσι, είναι με ανοιχτή αγκαλιά, μας αναμένει να μας ασπασθεί και να μας ενδύσει νέα και καθαρά ρούχα για το πασχάλιο δείπνο…

(συνεχίζεται)

Πηγή: «ΜΟΝΑΧΟΥ ΜΩΥΣΕΩΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ
παθοκτονία
πρόσκληση μετανοίας
σε καιρούς κρίσεως»
Εκδόσεις : Εν πλω