Γέροντος Ιωσήφ-Έκφρασις Μοναχικής εμπειρίας

[paulina]

* Τόση χάρη δικαιούται να έχει ο άνθρωπος, όσο πειρασμό ευχαρίστως υπομένει, όσο βάρος του πλησίον του αγογγύστως βαστάζει.

* Η άγνοια του καλού είναι σκότος ψυχής. Και αν ο άνθρωπος δεν συμμαχήσει με τον Χριστό, όπου είναι το φως, δεν μπορεί να λυτρωθεί από τον άρχοντα του σκότους, τον διάβολο.

* Ή θα ζήσω μία ώρα καθώς θέλεις, Χριστέ μου, ή ας μην υπάρχω εις αυτή την ζωή. Έτσι κλαις, θρηνείς και έρχεται το έλεος του Κυρίου. Ησυχάζουν τα πάθη και ειρηνεύεις με τον εαυτό σου, με τον Θεό και με όλη την κτίση... Παν ό,τι προξενεί ηδονή θεραπεύεται με οδύνη.

* Μη ραθυμείς και αφήνεις τον καιρό να περνά, διότι τον χρόνο όπου ξοδεύεις ασκόπως και μάταια κάθε ημέρα δεν θα τον ξαναβρεις. Και θα έχεις να δώσεις λόγο για όλες τις ημέρες και ώρες και στιγμές της ζωής σου.

* Να βλέπεις ότι έχεις όλο εξ ολοκλήρου το δίκαιο και να πείθεις τον εαυτό σου ότι έχεις το άδικο. Αυτή είναι η τέχνη τεχνών και επιστήμη επιστημών... Λοιπόν ταπείνωσε το φρόνημα σου και μη νομίζεις πως είναι εύκολο να πάθεις και να μάθεις τοιαύτα.

* Μη βλέπεις τον κόσμο, να σε βλέπει ο Θεός.

[paulina]

* Λοιπόν η πράξη της νοεράς προσευχής είναι να βιάσεις τον εαυτό σου να λες συνεχώς την ευχή με το στόμα αδιαλείπτως. Στην αρχή γρήγορα να μην προφθάνει ο νους να σχηματίζει λογισμό μετεωρισμού. Να προσέχεις μόνο στα λόγια: "Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με". Όταν αυτό πολυχρονίσει, το συνηθίζει ο νους και το λέει. Και γλυκαίνεσαι σαν να έχεις μέλι στο στόμα σου. Και θέλεις όλο να το λες. Αν το αφήσεις στενοχωριέσαι πολύ.

* Το πως γίνεται, το πως ενεργείται η αγάπη, είναι να φυλάξεις τις εντολές. Όταν εσύ εγείρεσαι τη νύχτα και προσεύχεσαι, όταν βλέπεις τον ασθενή και τον συμπαθείς, τη χήρα και τα ορφανά, τους γέροντες και τους ελεείς, τότε σε αγαπά ο Θεός. Και τότε κι εσύ τον αγαπάς. Εκείνος πρώτον αγαπά και εκχέει τη χάρη Του. Και εμείς τα ίδια εκ των ιδίων, "τα σα εκ των σων " αποδίδουμε.

* Αφήστε το ίδιον θέλημα, διότι είναι θάνατος ψυχής στον άνθρωπο. Και ας σκεπάζει ο ένας του άλλου τα σφάλματα, για να σκεπάζει και ο Χριστός τα δικά σας.

* Ας εξετάζουμε ο καθένας μας, νέοι και γέροντες, μικροί και μεγάλοι στον κάθε λόγο όπου θα πούμε, στο κάθε μας βήμα, σε όλες τις στιγμές νυκτός και ημέρας μήπως κάνουμε, λέμε ή διανοούμαστε κάτι που δεν αρέσει στον Χριστόν;

* Η αλήθεια είναι πράγμα ακριβό και δεν ευρίσκεται στου καθενός τον λόγο. Καθώς ζει έτσι και ομιλεί έκαστος των ανθρώπων. Γνώθι εκ του τρόπου της ζωής την αλήθειαν των λεγομένων...

[paulina]

* Ποτέ δεν είδα εγώ να γίνει διόρθωση με θυμό, αλλά πάντοτε με αγάπη. Τότε και ο νουθετούμενος θυσιάζεται...

* Προσέχετε να μην επαινείτε ο ένας τον άλλον κατά πρόσωπον, διότι βλάπτει και τους τελείους ο έπαινος, όχι εσάς όπου είσθε ακόμη αδύνατοι... Μόνον ονειδισμοί και ταπεινώσεις ωφελούν πνευματικώς τον άνθρωπον. Διότι εξ αυτών γεννάται ταπείνωση. Κερδίζει στεφάνους. Ο υπομένων πνίγει εγωϊσμόν και κενοδοξίαν.

* Με πόνο και δάκρυα θα λάβεις τη χάρη. Και πάλι με δάκρυα χαράς και ευχαριστίας, με φόβο Θεού θα την κράτησεις. Με θέρμη και ζήλο ελκύεται. Με ψυχρότητα και αμέλεια χάνεται.

* Ευωδιάστε τη ζωή, την ψυχή και το σώμα σας με την αγνεία και την παρθενία. Δεν είδα εγώ άλλο που να αρέσει τόσο ο γλυκύς Ιησούς και η Πανάχραντος Μήτηρ Του όπως η αγνεία και η παρθενία. Και όποιος θέλει να απολαύσει την πολλή τους αγάπη ας φροντίζει να καθαρεύει, να αγνεύει την ψυχή και το σώμα. Και αυτός κάθε ουράνιο αγαθό μέλλει να λάβει.

* Τον έσω άνθρωπο θέλει η θεία Χάρη να ενώσεις με τον Θεό και τότε θα γίνεις χρήσιμος και στους άλλους.

[paulina]

* Για ένα μικρό πειρασμό αμέσως η άρνηση. Προτιμούμε αιώνιο χωρισμό από τον Χριστό και ένωση αιώνιο με τον Σατανά, παρά να υπομείνουμε ταπεινά τη δοκιμασία μίας στιγμής!

* Με τους πειρασμούς, παιδί μου, μας γίνεται η κάθαρσις της ψυχής. Μέσα στις θλίψεις, μέσα στους πειρασμούς, εκεί ευρίσκεται και η χάρις. Εκεί θα βρεις τον γλυκύτατο Ιησού.
Θλίψεις δεν λέγονται οι στενοχώριες και οι μέριμνες, το πώς να ζήσεις, αλλά θλίψεις δια Χριστόν. Διωγμοί. Το να πάσχεις για να σώσεις τον άλλον. Αγώνες για αγάπη Χριστού και εναντιώσεις των πειρασμών. Να δυστυχείς έως θανάτου δια Χριστόν. Να υπομένεις ύβρεις και ονείδη αδίκως. Να καταφρονήσαι από όλους ως πλανεμένος. Τότε δικαίως ο Κύριος παρακαλεί την ψυχή και ευφραίνει αυτή.

* Η σημερινή κατάσταση των πολλών περιορίστηκε σε έναν τύπο εξωτερικό. Πέραν τούτου δεν υπάρχει φροντίδα και μέριμνα για το εσωτερικό της ψυχής, όπου συνίσταται το παν.

* Δεν είδα εγώ ψυχή ευχομένη να προοδεύσει, χωρίς καθαρή εξαγόρευση των κρυπτών λογισμών. Θέλεις, παιδί μου, να συντρίψεις την κεφαλήν του Όφεως; Πες τους λογισμούς σου καθαρά στην εξομολόγηση. Μέσα στην πονηρία των λογισμών στέκει η δύναμη του διαβόλου. Τους κρατάς; Κρύπτεται. Τους φέρνεις στο φως; Αφανίζεται. Και τότε χαίρει ο Χριστός, προχωρεί η ευχή και το φως της χάριτος θεραπεύει, ημερεύει το νου, την καρδιά σου.

* Αν δεν αφήσεις την αμαρτία ό,τι και αν κάνεις πηγαίνει χαμένο. Μόλις χωρίσεις και αφήσεις την αμαρτία όλα είναι συγχωρημένα μετά την εξομολόγηση.

[paulina]

* Οι άνθρωποι του κόσμου αγαπούν τον κόσμο, επειδή δε γνώρισαν ακόμη την πικρία αυτού. Είναι ακόμη τυφλοί στην ψυχή και δε βλέπουν τι κρύπτεται μέσα σε αυτή την προσωρινή χαρά. Δεν ήλθε ακόμη σε αυτούς φως νοητό. Δεν έφεξε ακόμη ημέρα σωτηρίας.Δεν κερδίζει ο έξυπνος, ο ευγενής, ο ομιλών τορνευτά, ή ο πλούσιος, αλλά όποιος υβρίζεται και μακροθυμεί, αδικείται και συγχωρεί, συκοφαντείται και υπομένει. Αυτός καθαρίζεται και λαμπρύνεται περισσότερο. Αυτός φθάνει σε μέτρα μεγάλα. Αυτός εντρυφά σε θεωρίες μυστηρίων. Και τέλος αυτός είναι από εδώ μέσα στον Παράδεισο.

* Διότι δεν λέει ο Προφήτης "ίδε, Κύριε, τον κόπον μου", αλλά "ίδε, Κύριε, την ταπείνωσίν μου και τον κόπον μου". Ο κόπος έιναι για το σώμα, η ταπείνωση για τν ψυχή και πάλι τα δυο μαζί, κόπος και ταπέινωση για όλο τον άνθρωπο.

* Ποιός νίκησε τον διάβολο; Αυτός που γνώρισε την δική του ασθένεια, τα πάθη και τα ελαττώματα, όπου έχει. Ο φοβούμενος να γνωρίσει εαυτόν, αυτός μακριά από τη γνώση μένει και άλλο τίποτε δεν αγαπά παρά να βλέπει μόνο λάθη στους άλλους και να τους κρίνει. Αυτός δε βλέπει στους άλλους χαρίσματα, αλλά μόνο ελαττώματα. Δεν βλέπει στον εαυτό του ελαττώματα, παρά μόνο χαρίσματα.

*Μην αφήνεις το νου σου αργό, για να μην διδαχθείς τα κακά. Μην αφήνεσαι να κοιτάζεις τις ελλείψεις των άλλων, διότι χωρίς να το εννοείς θα βρ'ισκεσαι συνεργός του πονηρού και απρόσκοπος στο αγαθό. Μη συμμαχείς εν αγνοία με τον εχθρό της ψυχής σου.

*΄Πάντως τώρα που εισήλθες στο στάδιο (της αθλήσεως εννοεί, απευθύνεται σε μοναχό) έχεις να δοκιμάσεις πολλών ειδών πειρασμούς και ετοιμάσου να κάνεις υπομονή. Λέγε διαρκώς την ευχή και ο Κύριος θα σε βοηθήσει με τη χάρη Του. Δεν είναι ποτέ οι πειρασμοί της χάριτος ισχυρότεροι.

[paulina]

* Τίποτα άλλο δεν μπορεί να βοηθήσει και να κατευνάσει τόσο το θυμό και όλα τα πάθη, όσο η αγάπη προς τον Θεόν και προς πάντα συνάνθρωπο. Με την αγάπη ευκόλως νικάς παρά με τους άλλους αγώνες.

* Χωρίς ησυχία η χάρη δεν παραμένει. Και χωρίς την χάρη ο άνθρωπος είναι μηδέν. Την κατά μόνας ανάγνωση μην την αφήνεις ποτέ, έχει πολλή ωφέλεια. Διότι λαμβάνεις παράδειγμα από τους Αγίους. Βλέπεις σαν σε καθρέπτη τα λάθη σου, τις ελλείψεις και διορθώνεις τον βίο σου. Είναι η ανάγνωση φως στο σκότος.

* Η κάθε θλίψη όπου μας γίνεται, είτε εξ ανθρώπων, είτε εκ δαιμόνων, είτε εξ της ιδίας μας φύσεως, πάντοτε έχει κλεισμένο εντός της το ανάλογο κέρδος. Και όποιος την περνά με υπομονή λαμβάνει την πληρωμή. Εδώ τον αρραβώνα εκεί το τέλειο. Χρειάζεται λοιπόν η υπομονή, όπως το αλάτι στο φαγητό, διότι άλλος δρόμος δεν είναι να κερδίσουμε, να πλουτίσουμε, να βασιλεύσουμε. Αυτόν το δρόμο ο Χριστός μας τον χάραξε. Και εμείς, όσοι τον αγαπούμε, οφείλουμε για την αγάπη Του να ακολουθούμε. Χωρίς πειρασμό δεν γνωρίζονται οι αγνές ψυχές, δεν φαίνεται η αρετή, δεν διακρίνεται η υπομονή. Χωρίς πειρασμούς αδύνατον η υγεία της ψυχής να φανεί.

* Δεν είναι μόνο να εύχεσαι, είναι και να προσέχεις. Να αγρυπνείς στους λογισμούς, να τους κυβερνάς με πολλή δεξιοτεχνία, αλλιώς θα σε κυβερνήσουν αυτοί και στο τέλος θα γίνεις περίγελος των δαιμόνων.

* Και, όσον εσύ καθαρίζεις από τα πάθη, τόσο ειρηνεύεις και σωφρονείς και εννοείς τον Θεόν.

[paulina]

* Ως πολυμήχανος ο εχθρός γνωρίζει καλώς να κρύπτεται πίσω από τα πάθη και τις αδυναμίες. Οπότε για να χτυπήσεις αυτόν, πρέπει να πολεμήσεις, να θανατώσεις τον εαυτό σου, όλα τα πάθη. Όταν ο παλαιός άνθρωπος πεθάνει, τότε θα καταργηθεί η δύναμη του εχθρού και αντικειμένου.
Δεν είναι όμως η πάλη μας προς άνθρωπο, όπου μπορείς τυχόν να τον θανατώσεις μυριοτρόπως, αλλά είναι με τις αρχές του σκότους. Δεν πολεμούνται με γλυκά και λουκούμια, αλλά με δακρύων οχετούς, με πόνο ψυχής έως θανάτου, με άκρα ταπείνωση και μεγίστη υπομονή. Να τρέχει αίμα από υπερκόπωση της ευχής. Να πέφτεις βδομάδες εξαντλημένος ως βαρειά ασθενής. Και να μην παραιτήσαι της μάχης, έως να νικηθούν και υποχωρήσουν οι δαίμονες. Οπότε λαμβάνεις ελευθερία παθών.

* Προσέχετε να μην επαινείται ο ένας τον άλλον κατά πρόσωπο. Διότι βλάπτει και τους τέλειους ο έπαινος, όχι εσάς που είστε ακόμη αδύνατοι.

* Μόνο η χάρη του Θεού όταν έλθει, τότε στέκει στα πόδια ο άνθρωπος. Αλλιώς, χωρίς χάρη, πάντοτε περιτρέπεται και πάντοτε πίπτει.

* Ο αληθής μοναχός είναι προϊόν του Αγίου Πνεύματος.

* Και επειδή μολύναμε το νου μας και την καρδιά μας και το σώμα μας, με λόγο, με έργο, κατά διάνοια, τώρα δεν έχουμε παρρησία. Δεν έχουμε ένδυμα γάμου. Γι' αυτό πρέπει να καθαρισθούμε με εξομολόγηση, με δάκρυα, με πόνο ψυχής. Και το ανώτερον όλων προσευχή, όπου καθαρίζει και τελειοποιεί τον άνθρωπο.

[paulina]

* Διότι ο πειρασμός μέσα μας είναι. Δεν τον βλέπεις, παιδί μου; Για πρόσεξέ τον! Αυτός εξ ομφαλού γαστρός ανεβαίνει στην καρδιά. Την πυρώνει. Θερμαίνει το αίμα και ανεβαίνει στο λαιμό. Χτυπά στο κεφάλι. Σκοτίζει το νου. Και σαν κόμπος στέκει στον λάρυγγα και φράζει και αυτή την αναπνοή και πνίγει τον άνθρωπο.
Λοιπόν μπορεί να είναι ο άλλος που τον κινεί ο χειρότερος άνθρωπος, ή μάλλον τον βάζει κι εκείνον ο πειρασμός για να ταράξει και συγχύσει εσένα.Όμως ο Κύριος τον αφήνει να γίνεσαι καθ' εκάστην δοκιμώτερος και έλθεις σε απάθεια. Διότι όταν εσύ ετοιμάζεσαι και τον περιμένεις, δεν συγχύζεσαι, δεν ταράζεσαι, δεν γίνεσαι εκτός εαυτού.

* Άλλος δρόμος δεν είναι συντομώτερος από το να υπομένει κανείς τους πειρασμούς όπου έρχονται, με όποιον τρόπο του έλθουν. Η πνευματική κατάσταση του ανθρώπου και η χάρη που έχει, εκ της υπομονής λαμβάνει την μαρτυρία.

*Δεν έχει κουδούνι η αρετή να την γνωρίζεις με το κουδούνισμα. Το κουδούνι της αρετής είναι η ανοχή, η μακροθυμία, η υπομονή. Αυτά είναι τα στολίδια του μοναχού και παντός χριστιανού.

[paulina]

* Δεν λησμονώ τις καλωσύνες σου. Mόνο όταν βλάπτεται η ψυχή μου δεν συμφωνώ. Διότι κατά πολύ υπερτερεί ο Θεός της ανθρωπίνης αγάπης. Και όλα του κόσμου τα αγαθά εάν μου χαρίσεις, εάν εγώ πληροφορηθώ ότι ένα πράγμα δεν είναι κατά Θεόν δεν το κάνω τον αιώνα. Αφού ημέρα και νύκτα ζητώ να γίνεται το θέλημα του Θεού, πώς λοιπόν να το παραβώ; Γι' αυτό μη λέγεις ότι δεν σε αγαπώ, αλλά ότι δεν συμφωνεί ο Θεός με τον λογισμό σου.

* Η ταπείνωση δεν είναι λόγια απλά όπου λέμε. Είμαι αμαρτωλός... και λοιπά. Η ταπείνωση είναι η αλήθεια. Να μάθει κανείς ότι είναι μηδέν... Μέγα δώρον Θεού το να γνωρίσει ο άνθρωπος την αλήθεια. Και αυτή η αλήθεια είπε ο Κύριος ελευθερώνει ημάς εκ της αμαρτίας.

* Όλα συγχωρούνται, μόνον όσα δεν εξομολογηθούν, εκείνα δεν συγχωρούνται... Χύσε δύο σταγόνας δάκρυα με πόνο ψυχής, και ξεπλένεται όλος ο ρύπος.

* Ουδέν άλλο ωραιότερον, ουδέ γλυκύτερον ως το αγαπάν τον Κύριον Ιησούν. Ουδέν υψηλότερον ως το φιλοσοφείν περί των ουρανίων και εκ των εντεύθεν κατοπτρίζειν τα αιώνια αγαθά.

* Όπου σκληρότης και υπερηφάνεια, εκεί παρακοή και τα σκάνδαλα. Όπου υπακοή και ταπείνωσις, εκεί Θεός αναπαύεται.

[panosgreece]