Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής -21 Ιανουαρίου

[NIKOSZ]

Ο Αγιος Μάξιμος ο Ομολογητής γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη. Διετέλεσε γραμματέας στην Αυλή του αυτοκράτορα Ηρακλείου A' και το 613 περίπου έγινε μοναχός σε μονή κοντά στη Χρυσούπολη της Βιθυνίας. Λόγω της περσικής εισβολής το 626 κατέφυγε στη Βόρεια Αφρική και στη Καρχηδόνα έλαβε μέρος στη διαμάχη που είχε ξεσπάσει λόγω της αίρεσης του μονοθελητισμού.

Ο Αγιος Μάξιμος υπερασπίστηκε σθεναρά και εύστοχα την άποψη των δύο θελήσεων του Χριστού. Κατόπιν κλήθηκε στη Ρώμη για να συμμετάσχει σε σύνοδο για την καταδίκη του μονοθελητισμού, η οποία συνήλθε το 649 υπό τον Πάπα Μαρτίνο A'.

H δράση του Αγίου Μαξίμου ενόχλησε τον αυτοκράτορα Κώνσταντα B´, σύμμαχο των μονοθελητών, με διαταγή του οποίου συνελήφθη και μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη. Εκεί έμεινε στη φυλακή από το 653 ως το 655. Αργότερα τον βασάνισαν (του έκοψαν τη γλώσσα και το δεξί χέρι) και τον εξόρισαν στη Λαζική, όπου και πέθανε.

Με τα 90 περίπου έργα που συνέγραψε ο Αγιος Μάξιμος ανέπτυξε υποδειγματικά τη χριστοκεντρική θεολογία και αναδείχθηκε ο σημαντικότερος βυζαντινός θεολόγος του 7ου αιώνα. H προσπάθειά του να επιτύχει την ισορροπία ανάμεσα στην πνευματική θεωρία και πράξη παραμένει αξεπέραστη και για τον λόγο αυτόν ο Αγιος Μάξιμος θεωρείται ένας από τους πλέον ανεξάρτητους και πρωτότυπους διανοητές στην ιστορία του χριστιανικού στοχασμού.

Ειπε:

<<Υπάρχουν πολλά που γίνονται από τους ανθρώπους και είναι από την φύση τους καλά, αλλά δεν είναι καλά για κάποια αιτία: όπως για παράδειγμα η νηστεία και η αγρυπνία, η προσευχή και η ψαλμωδία, η ελεημοσύνη και η φιλοξενία είναι από την φύση τους καλά έργα, όταν όμως γίνονται από ματαιοδοξία, δεν είναι πλέον καλά.Από όλες τις πράξεις μας, ο Θεός επιζητεί τον σκοπό τους, εάν δηλαδή τις κάνουμε προς χάριν Αυτού, ή για κάποια άλλη αιτία.>>

[Misha]

ΜΑΞΙΜΟΣ Ο ΓΡΑΙΚΟΣ

Ο Άγιος Μάξιμος ο Γραικός γεννήθηκε στην Άρτα το 1470. Το κοσμικό του όνομα ήταν Μιχαήλ Τριβώλης και οι γονείς του ήταν πλούσιοι και ευσεβείς. Η οικογένειά του ανήκε στη χορεία των λογίων, που συνόδευσαν τον Θωμά Παλαιολόγο κατά την έξοδό του από το Μυστρά, λίγο πριν από την πτώση του Δεσποτάτου. Φεύγοντας, λοιπόν, από το Μυστρά η οικογένεια του Αγίου Μαξίμου εγκαταστάθηκε στην Άρτα.

Από τα 14 έως τα 20 χρόνια του, οι γονείς του τον στέλνουν στην Κέρκυρα, για να μαθητεύσει κοντά στον θείο του Δημ. Τριβώλη και στον επιφανή δάσκαλο Ιωάννη Μόσχο. Στη συνέχεια πήγε στην Φλωρεντία και σπούδασε κοντά στον διαπρεπή Έλληνα Ιωάννη Λάσκαρη Θεολογία, Ιστορία, Φιλολογία, Φιλοσοφία και τις γλώσσες αρχαία Ελληνική, Λατινική, Γαλλική και Ιταλική. Αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές του, ο Μιχαήλ Τριβώλης, πήγε στο Άγιο Όρος και έγινε ο μοναχός Μάξιμος στη μονή Βατοπαιδίου σε ηλικία 35 ετών. Εκεί εργάσθηκε σαν απλός μοναχός για δέκα χρόνια, με ταπείνωση και σεβασμό προς τους πατέρες, ενώ το ήθος και η μόρφωσή του τον είχαν κάνει πολύ γνωστό. Αυτό ακριβώς το κύρος του αποτέλεσε και την αιτία της αποστολής του στη Ρωσία, προκειμένου να μεταφράσει τα λειτουργικά βιβλία, την Αγία Γραφή και τα βιβλία των Πατέρων, από τα ελληνικά στα ρωσικά και να διορθώσει τις σοβαρές αλλοιώσεις που είχαν υποστεί.

Έτσι, λοιπόν, ξεκίνησε μαζί με άλλους δύο μοναχούς που μιλούσαν τη ρωσική γλώσσα και έφθασε στη Μόσχα το 1518. Αμέσως έπιασε δουλειά και με τη βοήθεια των συνεργατών του ο Μάξιμος διόρθωσε, ερμήνευσε και μετέφρασε το Ψαλτήρι. Στη συνέχεια μετέφρασε τις Πράξεις των Αποστόλων, Αποστολικούς Κανόνες, Ομιλίες του Ιωάννου του Χρυσοστόμου κ.α. Με την πάροδο του χρόνου εξοικειώθηκε με το περιβάλλον, δημιούργησε πολλές φιλίες με επιφανείς φυσιογνωμίες της ρωσικής κοινωνίας, αλλά συγχρόνως άρχιζε να δημιουργεί εχθρούς, επειδή έλεγχε τα κακώς κείμενα της ρωσικής εκκλησιαστικής και κοινωνικής ζωής.

Την εποχή εκείνη υπήρχαν στη Ρωσία δύο τάσεις για τον μοναχισμό: Η μία υποστήριζε ότι τα μοναστήρια δικαιούνταν να έχουν μεγάλη περιουσία και δούλους και η άλλη έλεγε, ότι οι μοναχοί δεν πρέπει να ασχολούνται μ� αυτά και να αντιδικούν με τους ανθρώπους για υλικά πράγματα. Ο Μάξιμος χωρίς να ταχθεί με κανέναν υποστήριζε τις σωστές απόψεις της Εκκλησίας, δηλαδή ότι η Εκκλησία δικαιούται να έχει περιουσία για τα απολύτως αναγκαία, κτυπούσε όμως τον υπερβολικό πλούτο, ο οποίος, όπως έλεγε, διαφθείρει τον άνθρωπο και σκοτίζει το νου του.

Με αφορμή την αντίδραση του Μαξίμου του Γραικού στην ενέργεια του ηγεμόνα της Ρωσίας να χωρίσει την ορθόδοξη γυναίκα του, επειδή δεν έκανε παιδιά και να παντρευτεί μια καθολική, διατάχθηκε η σύλληψή του. Τον οδήγησαν σε δίκη και με ψεύτικες κατηγορίες τον καταδίκασαν σε εγκλεισμό στη μονή Βολοκαλάμσκ, ως αιρετικό και ως αμετανόητο αμαρτωλό. Εκεί τον οδήγησαν σιδηροδέσμιο σε απομόνωση, ενώ του απαγόρευσαν τη Θεία Κοινωνία και τη συμμετοχή του στις ακολουθίες του Ναού. Σ� αυτή τη σκληρή σκλαβιά ο όσιος Μάξιμος κάθισε 6 χρόνια, σ� ένα υγρό και στενό κελί, όπου υπέμεινε την πείνα τη δίψα το κρύο και την στέρηση ασχολίας. Επί πλέον του απαγόρευσαν να γράφει και του πήραν τα βιβλία. Η μόνη του παρηγοριά ήταν η θερμή και αδιάλειπτη προσευχή του.

Ο Κύριος όμως δεν τον εγκατέλειψε. Παρουσιάστηκε σ΄ αυτόν Άγγελος Κυρίου στη φυλακή ο οποίος τον στερέωσε στην υπομονή λέγοντάς του: « Υπομονή, γέροντα. Μ� αυτά τα πρόσκαιρα βάσανα θα λυτρωθείς από τα αιώνια ». Ο Άγιος Μάξιμος, παρέμεινε φυλακισμένος για 23 ολόκληρα χρόνια. Τελικά το 1548 απελευθερώνεται και έρχεται να ζήσει στη μονή της Αγίας Τριάδος έξω από τη Μόσχα. Έτσι έμεινε στη Ρωσία και αναπαύθηκε το1560, στις 21 Ιανουαρίου σε ηλικία 90 ετών, αφήνοντας πίσω του μεγάλο συγγραφικό έργο. Μετά το θάνατό του οι ρώσοι κατάλαβαν την αδικία τους απέναντι στον πολύτιμο αυτόν άνδρα και στην συνείδησή τους κατείχε θέση Αγίου και μάρτυρος. Τελικά ανακηρύχθηκε επίσημα Άγιος από τη Ρωσική Εκκλησία το έτος 1988.

Τέλος, αξίζει να σημειώσουμε ότι ο Άγιος Μάξιμος υπέγραφε τα κείμενά του ως εξής: Μάξιμος ο Γραικός, ο Λακεδαιμόνιος, που σημαίνει, ότι θυμόταν και ήταν υπερήφανος για την περιοχή της καταγωγής του, που όπως αναφέραμε στην αρχή ήταν η περιοχή της Λακωνίας.

Η μνήμη του τιμάται στις 21 Ιανουαρίου.

[justin]

ΕΝΑΣ ΜΟΝΑΧΟΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΜΙΑΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑΣ!
ΑΓΙΟΣ ΜΑΞΙΜΟΣ Ο ΟΜΟΛΟΓΗΤΗΣ( "συναξάρι Ίνδικτος")

…Απο τη στιγμή που ανέλαβε την εξουσία ο αυτοκράτορας Ηράκλειος , επεδίωξε με επιμονή να αναδιοργανώσει την κλονισμένη βυζαντινή αυτοκρατορία , να προετοιμάσει αντεπίθεση κατά των Περσών με μία σειρά διοικητικών μέτρων και στρατιωτικών μεταρρυθμίσεων και προπαντός, να αποκαταστήσει την ενότητα των χριστιανών ,για να εμποδίσει τους μονοφυσίτες να στραφούν προς τους Πέρσες ή τους Άραβες. Ο πατριάρχης Σέργιος , επιφορτισμένος από τον αυτοκράτορα να βρεί προς τον σκοπό αυτό μιά συμβιβαστική δογματική διατύπωση , ικανή να ικανοποιήσει τους μονοφυσίτες χωρίς να απαρνείται την Σύνοδο της Χαλκηδόνας , πρότεινε τον μονοενεργητισμό, δόγμα σύμφωνα με το οποίο η ανθρώπινη φύση του Χριστού θα είχε παραμείνει παθητική και ουδέτερη , η ενέργειά της ούσα απορροφημένη απότ ην ενέργεια του Λόγου του Θεού. Το 630 ο αυτοκράτορας όρισε τόν Κύρο Αλεξανδρείας , με αποστολή να ποραγματοποιήσει την ένωση με τους μονοφυσίτες , ιδιαίτερα πολυάριθμους στην Αίγυπτο. ....

Στο διάστημα αυτό ο άγιος Μάξιμος που έμενε στην Καρχηδόνα, εισήλθε διακριτικά στον δογματικό αγώνα για να υποστηρίξει τον πνευματικό του πατέρα άγιο Σωφρόνιο Ιεροσολύμων......Όταν όμως ο Ηράκλειος το 638 δημοσίευσε την Έκθεσιν, διάταγμα το οποίο επανελάμβανε την απαγόρευση να γίνεται λόγος για δύο ενέργειες και επέβαλε σε όλους να ομολογούν μία θέληση στον Χριστό ( Μονοθελητισμός), ο άγιος όφειλε να εξέλθει από την ησυχία και να προβαίνει στό εξής σε δημόσια ομολογία της αλήθειας....Όπως τον καιρό του μεγάλου Αθανασίου ή του μεγάλου Βασιλείου , η υπεράσπιση της πίστεως εξαρτήθηκε από έναν άνθρωπο.

....Αναπτύσσοντας το μυστήρια της σωτηρίας με επιχειρηματολογία αλάνθαστη , ο άγιος υποχρέωσε τον νέο πατριάρχη Πύρρο να αναγνωρίσει τα λάθη του και τέλος να πάει αυτοπροσώπως στην Ρώμη να αναθεματίσει τον μονοθελητισμό μπροστά στους τάφους των Αποστόλων. Πρ’ όλα αυτά αργότερα...επέστρεψεν επί το ίδιον εξέραμα...Ο πάπας Ρώμης Θεόδωρος τον αφόρισε και κατεδίκασε τον διάδοχό του στον θρόνο Κωνσταντινουπόλεως ως αιρετικό.

Αντιδρώντας ο νέος αυτοκράτορας Κώνστας Β΄κοινοποίησε τον Τύπον, διάταγμα που απαγόρευσε στους χριστιανούς να συζητούν περί δύο φύσεων και δύο θελήσεων.Άρχισαν τότε να καταδιώκουν τους ορθοδόξους....Συνέλαβαν τον άρρωστο και ανάπηρο πάπα Μαρτίνο , τον οδήγησαν δεινοπαθούντα στην Κωνσταντινούπολη , όπου δικάστηκε ως εγκληματίας , διαπομπεύθηκε δημόσια και κατόπιν εξορίσθηκε στην Χερσώνα της Κριμαίας , όπου πέθανε σε κατάσταση εξαθλιωσης τον Σεπτέμβριο του 655 .

Όσο για΄τον Άγιο Μάξιμο , τον είχαν συλλάβει λίγο πρίν τον άγιο Μαρτίνο , μαζί με τον πιστό του μαθητή Αναστάσιο και έναν άλλο Αναστάσιο αποκρισάσριο του πάπα. Αφού παρέμεινε αρκετούς μήνες στην φυλακή τον έφεραν ενώπιον του δικαστηρίου που είχε καταδικάσει με τόσο αναίσχυντο τρόπο τον πάπα. Ήθελαν να παρουσιάσουν την κρίση του υπέρμαχου της ορθοδοξίας ως πολιτική δίκη. Τον κατηγορούσαν ακόμη ότι αντιτάχθηκε στην αυτοκρατορική εξουσία , ότι βοήθησε την κατάκτηση της Αιγύπτου από τους Άραβες , μέσω της αποστασίας και της συνεργασίας των μονοφυσιτών με τους Άραβες ,και ακόμη ότι με την διδασκαλία του έσπειρε την διχόνοια στην εκκλησία.Προσηλωμένος στον Θεό, με αγάπη για τους εχθρούς του , ο άγιος απάντησε ατάραχος στις συκοφαντίες , αρνούμενος ότι κηρύττει κάποιο ιδιάιτερο δόγμα, δήλωσε δε έτοιμος να διακόψει την κοινωνία με όλους τους πατριάρχες , ακόμη και να πεθάνει , παρά να προδώσει την πίστη του. Καταδικάστηκε σε εξορία και οδηγήθηκε στη Βιζύη της Θράκης...

Έχοντας πληροφορηθεί κατά την διάρκεια της δίκης του ότι ο νέος πάπας Ευγένιος ήταν έτοιμος να αποδεχθεί συμβιβαστική διατύπωση , που υπέθετε μία τρίτη ενέργει α στον Χριστό , ο άγιος ΜΆΞΙΜΟΣ ΣΥΝΕΤΑΞΕ ΚΑΙ ΑΠΕΣΤΕΙΛΕ ΔΟΓΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ , ΕΜΠΝΕΥΣΜΕΝΟς ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΠΟΙΑ Ο ΛΑΟΣ Της ΡΩΜΗΣ ΕΞΕΓΕΡΘΗΚΕ ΚΑΙ ΑΝΑΓΚΑΣΕ ΤΟΝ πάπα να αντιπαρέλθει την Άδεια του αυτοκράτορα ως απαραίτητη προυπόθεση γιά την ενθρόνισή του! Κατανοώντας ότι δεν μπορούσε να υποτάξει τους ορθοδόξους άν δεν πάρει με το μέρος του τον Μάξιμο, ο αυτοκράτορας έστειλε τον επίσκοπο Θεόδωρο με δύο αυλικούς να τον συναντήσουν. Οι οδύνες της εξορίας και η μακρά παραμονή του στην φυλακή διόλου δεν είχαν μεισει την αυτοκυριαρχία του Μαξίμου. Αναίρεσε με ευκολία όλα τα επιχειρήματα , εξήγησε πάλι την ορθόδοξη διδασκαλία και τελείωσε παρακινώντας με δάκρυα τον αυτοκράτορα να μεταμεληθούν και να επιστρέψουν στην ορθή πίστη. Αντί άλλης απαντήσεως οι απεσταλμένοι του βασιλιά ρίχθηκαν επάνω του σαν άγρια θηρία , βρίζοντάς τον κα φτύνοντάς τον....

Τον μετέφεραν στη Πρέβερη , όπου ο άγιος Μάξιμος έμεινε εξόριστος έξι χρόνια μαζί με τον Αναστάσιο , μέχρι την νέα τους δίκη ενώπιον του πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως και των συνοδικών.Τον ρώτησαν. «Εσύ σε ποιά εκκλησία ανήκεις; Του Βυζαντίου ,της Ρώμης , της Αντιοχείας, της Αλεξανδρείας , των Ιεροσολύμων; Ορίστε όλες αυτές ενώθηκαν με εμάς». Σ’ αυτούς ο ομολογητής απήντησε: «ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΙΠΕ Ο ΚΥΡΙΟΣ ΟΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΟΡΘΗ ΚΑΙ ΣΩΤΗΡΙΑ ΟΜΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ». Τον απείλησαν με την εσχάτη των ποοινών και συμπλήρωσε: «Οτι έχει ορισθεί από τον Θεό γιά μένα ας λάβει τώρα το τέλος του και ας είναι για την δόξα Εκείνου , τη γνωστή πριν τους αιώνες».

Το εκκλησιαστικό δικαστήριο τους εξύβρισε, τους αναθεμάτισε και παρέδωσε τον Μάξιμο και τους μαθητές του στον διοικητή της πόλεως , ο οποόιος διέταξε να μαστιγωθούν ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΕΚΟΨΕ ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΟΜΟΛΟΓΙΑΣ; ΤΗΝ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΗΤΝ ΔΕΞΙΑ ΧΕΙΡΑ. Τους διαπόμπευσαν καταματωμένους και τους φυλα΄κισαν σε διαφορετικό φούριο τον καθάενα στην Αλανία του μακρυνού Καυκάσου. Εκεί σε ηλικία ογδόντα δύο ετών , στις 13 Αυγούστου 662, ο άγιος Μάξιμος ενώθηκε οριστικά με τον Λόγο του Θεού , τον οποίο τόσο είχε αγαπήσει και του οποίου μιμήθηκε το ζωοποιό πάθος με την ομολογόια της πίστεως και το ματρτύριο.Διηγούνται ότι κάθε νύκτα τρείς πυρσοί , Σύμβολο της Αγίας Τριάδος , άναβαν από μόνοι τους πάνω στον τάφο του. ΤΟ ΛΕΙΨΑΝΟ ΤΗΣ ΔΕΞΙΑΣ ΤΟΥ ΧΕΙΡΟΣ ΤΙΜΑΤΑΙ ΣΤΗΝ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΠΑΥΛΟΥ ΣΤΟ ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ.Την ευχή του να έχουμε, αμήν.

Τα άπαντά του σε zip file :
http;//phys.uoa.gr/nektar/orthodoxy/#ΠΑΤΕΡΙΚΟΝ

[justin]

Προφητική Επιστολή

του ΑΓΙΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΟΥ του ΝΕΩΤΕΡΟΥ της Οπτίνα ( + 1927).

________________________________________



«…Απο αυτό θά εξαπλωθούν παντού αιρέσεις και θά πλανήσουν πολλούς ανθρώπους. Ο εχθρός του ανθρωπίνου γένους θά ενεργει μέ πονηρία με σκοπό νά ελκύση εντός της αιρέσεως εάν ήτο δυνατόν ακόμη και τους εκλεκτούς. Δέν θά αρχίσει κατ' ευθείαν νά απορρίπτη τά δόγματα της Αγίας Τριάδος, την θεότητα του Ιησού Χριστού και την αρετή της Θεοτόκου, αλλά θα αρχίση ανεπαισθήτως να διαστρέφη τις διδασκαλίες και τούς θεσμούς της Εκκλησίας και τό πραγματικό νόημά τους, όπως μας παρεδόθησαν από τούς Αγίους Πατέρες εν Αγιω Πνεύματι. Ολίγοι θα αντιληφθουν αυτές τίς πανουργίες του εχθρου, εκείνοι μόνον οι πλέον πεπειραμένοι εις τήν πνευματικήν ζωήν. Οι αιρετικοί θά πάρουν τήν εξουσίαν επί της Εκκλησίας και θα τοποθετήσουν ιδικούς των υπηρέτας παντου, οι δέ πιστοί θά καταφρονώνται.

Ο Κύριος ειπεν: «από των καρπων αυτων επιγνώσεσθε αυτούς»' και έτσι από τούς καρπούς των, όπως επίσης και από τις ενέργειες των αιρετικων αγωνίσου νά διακρίνης αυτούς από τους αληθινούς ποιμένας. Αυτοί ειναι πνευματικοί ληστές, λεηλατουντες τό πνευματικόν ποίμνιον και θά εισχωρουν εις τήν αυλήν των προβάτων (την Εκκλησίαν) αναβαίνοντες αλλαχόθεν (και όχι απο την πύλην), όπως ακριβως προειπεν ο Κύριος. Θά εισχωρουν παρανόμως, μεταχειριζόμενοι βίαν και καταπατουντες τους θείους θεσμούς. Ο Κύριος τους αποκαλεί κλέπτας (Ιω. ι', 1). Πράγματι, το πρώτο έργο που θά κάνουν θά είναι ο διωγμός των αληθινων ποιμένων, η φυλάκισις και η εξορία τους, διότι χωρίς αυτό θά ειναι αδύνατον σ' αυτούς νά λεηλατήσουν τά πρόβατα. Γι' αυτό παιδί μου όταν ίδης την παραβίασιν της πατερικης παραδόσεως και της Θείας Τάξεως εις την Εκκλησίαν, της Τάξεως που εγκαθιδρύθη από τόν ίδιο τόν Θεό, γνώριζε ότι οι αιρετικοί έχουν ήδη εμφανισθει, αν και πρός το παρόν μπορει να αποκρύπτουν την ασέβειά τους. Ακόμη θά διαστρέφουν την Αγίαν Πίστιν (Ορθοδοξίαν) ανεπαισθήτως μέ σκοπό νά επιτύχουν, καλύτερα νά παραπλανήσουν και δελεάσουν τούς απείρους στά δίκτυα τους. Ο διωγμός δέν θά στρέφεται μόνον εναντίον των ποιμένων, αλλά εναντίον όλων των υπηρετων του Θεου, διότι όλοι εκεινοι πού θά κυβερνωνται από την αίρεσιν δέν θά ανέχονται την ευσέβειαν. Νά αναγνωρίζης αυτούς τούς λύκους μέ ένδυμα προβάτων, από τίς υπερήφανες διαθέσεις τους και την αγάπη τους για την εξουσία. Θα ειναι συκοφάντες, προδότες, ενσπείροντες πανταχου έχθραν και κακίαν. Οι αληθινοί υπηρέται του Θεου ειναι ταπεινοί, αγαπουν τόν πλησίον και ειναι υπήκοοι εις τήν Εκκλησίαν.


Οι Μονάζοντες θά καταπιέζονται μεγάλως από τους αιρετικούς και ο μοναχικός βίος θά περιφρονειται. Τά Μοναστήρια θά λιγοστεύσουν, ο αριθμός των μοναχων θά μειωθει και αυτοί που θά μένουν θά υποφέρουν ποικίλους εκβιασμους. Αυτοί οι εχθροί του μοναχικου βίου τέλος πάντων έχοντες εμφάνισιν μόνον ευσεβείας, θά προσπαθουν νά ελκύουν τούς μοναχούς μέ τό μέρος των, υποσχόμενοι σ' αυτούς προστασία και γήινα αγαθά, κακοποιουντες τούς αντιτιθεμένους σ' αυτούς με διώξεις. Αυτές οι κακοποιήσεις θά προξενουν μεγάλη απόγνωση στούς ολιγοψύχους, αλλά εσύ παιδί μου να χαίρεσαι διότι έχεις ζήσει μέχρι τουτον τον καιρόν, επειδή σύμφωνα με τόν λόγον του Κυρίου (Ματθ., ι', 32), πιστοί τότε, πού δέν έχουν δείξει τίποτα άλλες αρετές, θά λάβουν στεφάνους μόνον και μόνον επειδή εστάθησαν στερεοί είς την πίστιν. Νά φοβησαι τόν Κύριον παιδί μου. Να φοβησαι μήπως απωλέσης τόν στέφανον που ετοιμάσθηκε γιά σένα. Να φοβησαι μήν αποβληθης παρά του Κυρίου εις τό σκότος το εξώτερον και την αιώνιον κόλασιν. Στέκε ανδρείως εις την πίστιν και εάν ειναι αναγκαιον υπόμενε διωγμούς και άλλες θλίψεις διότι ο Κύριος θά ειναι μαζί σου' και οι άγιοι Μάρτυρες και Ομολογηταί θά βλέπουν με χαρά τούς αγωνας σου.

Όμως αλλοίμονον στούς μοναχούς σ' αυτές τις ημέρες που θά ειναι δεμένοι μέ υπάρχοντα και πλούτη, οι οποιοι ένεκα της αγάπης, της «ειρήνης» θά ειναι έτοιμοι νά υποταχθουν εις τους αιρετικούς. Αυτοί θά αποκοιμίζουν τήν συνείδησή τους μέ τό νά λένε «εμεις συντηρουμε και σώζομε τό μοναστήρι, και ο Κύριος θά μας συγχωρήση». Οι ταλαίπωροι και τυφλοί δέν αντιλαμβάνονονται ότι διά μέσου της αιρέσεως οι δαίμοντες θά εισέρχονται στό μοναστήρι, τό οποιον δέν θά ειναι πλέον τότε ένα άγιο μοναστήρι, αλλά γυμνοί τοιχοι από όπου η χάρις θά αποχωρει.

Ο Θεός οπωσδήποτε ειναι ισχυρότερος από τούς εχθρούς και ποτέ δέν θά εγκαταλείψη τούς υπηρέτας του. Αληθινοί Χριστιανοί θα ευρίσκονται έως τέλους αιωνος τούτου, μόνον πού θα προτιμουν να ζουν σέ απομακρυσμένους και ερημικούς τόπους. Νά μήν φοβησαι τις θλίψεις, αλλά μαλλον να φοβησαι τήν ολέθριον αίρεσιν, διότι αυτό ειναι πού μας γυμνώνη από τήν θεία χάρη και μας χωρίζει από τον Χριστόν. Αυτός ειναι και ο λόγος διά τόν οποιον ο Κύριος μας έδωσε τήν εντολή να θεωρουμε τούς αιρετικούς σαν Χριστοκαπήλους και ειδωλολάτρας. Και έτσι παιδί μου ενδυναμου μέ την χάριν του Ιησού Χριστού. Βιάσου νά ομολογήσεις υπέρ της πίστεως και νά υπομένεις θλίψεις σάν καλός στρατιώτης του Κυρίου Ιησού Χριστού (2 Τιμ. Β', 1-3), ο οποιος ειπε «γίνου πιστός άχρι θανάτου, και δώσω σοι τόν στέφανον της ζωής» (Αποκ. β', 10).

Είς Αυτόν σύν τω Πατρί και τω Αγίω Πνεύματι άς είναι Δόξα, Τιμή και Κράτος εις αιώντα αιώνων. Αμήν.

[NIKOSZ]

Μάξιμος ο Ομολογητής

Υπάρχουν, δέχεται ο Μάξιμος, δυο είδη αληθείας, αφού για την απόκτησή των δυο όργανα χρησιμοποιούμε, το λόγο ή το νου. Το πρώτο είδος, αυτό που αποκτούμε με το λόγο, είναι η κοινή ανθρώπινη γνώση, αποτέλεσμα συλλογιστικό. Για να είναι όμως δυνατή η γνώση, παρατηρεί ο Μάξιμος, πρέπει να υπάρχη αντιστοιχία ανάμεσα στον αισθητό και το νοητό κόσμο. Υπάρχει πραγματικά αντιστοιχία; Το βασικό αυτό πρόβλημα που ο Πλάτων επιχείρησε να το λύση με τη θεωρία των ιδεών, ο Μάξιμος επιχειρεί να το λύση με την αλληγορία και το συμβολισμό. Καθένας από αυτούς τους δυο κόσμους είναι, λέγει, αλληγορία και σύμβολο του άλλου, για όσους,βέβαια έχουν μάτια για να βλέπουν.

Έτσι ο νοητός κόσμος βρίσκει τη συγκεκριμένη του μορφή; με μυστικό τρόπο, στα είδη του αισθητού κόσμου που είναι συμβολικά. Και ο αισθητός πάλι κόσμος μπαίνει, με τη γνώση, στο νοητό κόσμο, και εκεί οργανώνεται με τα λογικά επιχειρήματα. Ώστε ο αισθητός κόσμος εκφράζει με τους τύπους του (τα είδη) το νοητό κόσμο, και μέσα σε τούτον πάλι βρίσκεται ο πρώτος υπό μορφήν εννοιών και συλλογισμών. Μπορούμε λοιπόν με τα φαινόμενα να συλλάβουμε τα μη φαινόμενα, και το σπουδαιότερο, μπορούμε από τα μη φαινόμενα με μια πνευματική θεωρία να συλλάβουμε τα φαινόμενα. Ο συμβολισμός και η αλληγορία θεμελιώνουν και προϋποθέτουν, όπως βλέπομε, μια εντελώς ορθολογική θεωρία της γνώσης.

Αυτά για το πρώτο είδος αλήθειας. Το δεύτερο είδος είναι η ενόραση του νου που ενώνει. τον άνθρωπο με το Θεό. Αυτή δεν είναι αλήθεια με το συνηθισμένο νόημα του: όρου. Είναι η ζωή εν τω Θεώ. Γι' αυτό, για να φτάση κανείς εκεί, χρειάζεται μια ασκητική και μερικές αρετές: την αγάπη, τη σωφροσύνη και την προσευχή. Χωρίς αυτά είναι αδύνατο στην ψυχή να έλθη σε κοινωνία, κατά τρόπο τέλειο, μέ το Θεό. Η πρώτη αρετή καταπραΰνει το θυμικό, η~ δεύτερη κάμπτει την επιθυμία,όσο για την προσευχή, αυτή χωρίζει το νου από όλες τις σκέψεις, και τον παρουσιάζει εντελώς γυμνό στο Θεό. Οι σκέψεις είναι αντιλήψεις για όντα, είτε αισθητά, είτε νοητά. Όταν ο νους καταγίνεται με τα πράγματα, αυτό που κάνει στην πραγματικότητα είναι να στριφογυρίζη γύρω σε αντιλήψεις που απορρέουν απ' αυτά. Η χάρη της προσευχής τον αποσπά από τις αντιλήψεις και τον δένει με το Θεό. Τότε ο νους επειδή στρέφεται προς το Θεό, με τη θεϊκή ακτινοβολία θεούται κι' αυτός. Πρέπει όμως να σημειώσωμε καλά ότι καμμιά ασκητική στερημένη την αγάπη δε φέρνει στο Θεό. Η αγάπη κάνει να γινόμαστε Θεός, χάρη στο Χριστό που έγινεν άνθρωπος από αγάπη για τον άνθρωπο. Πότε όμως η προσευχή αποσπά τον άνθρωπο από τις αντιλήψεις και τις σκέψεις; Τον αποσπά όταν έχει συναισθανθή πως το είναι είναι ανώτερο από το γινώσκειν. Σπουδαίο και απαραίτητο βήμα. Τότε μόνο ο νους μπορεί να αποκτήση οικειότητα με Εκείνον που είναι ο Ων, η αιτία του παντός. Μόνο όσοι άνθρωποι ακολουθήσουν τέτοια άγια και θεϊκή αγωγή θα έχουν την αμοιβή της «θεώσεως κατά χάριν».

Όπως έχομε λοιπόν δυο γνώσεις, δυο αλήθειες, έχομε και, δυο βαθμούς τελειότητας του ανθρώπου, το γινώσκειν και το είναι. Το πρώτο είναι ίδιον του ανθρώπου, το δεύτερο είναι ίδιον του Θεού. Η χάρις του Θεού μπορεί να κάμη ώστε ο άνθρωπος να φτάση στο είναι. Θα πρέπει όμως γι' αυτό να σβύση από την ψυχή του κάθε συλλογισμό, κάθε αντίληψη, να καθαρθή. Τότε θα τον πλημμυρίση το είναι. Τούτη η ορμή προς το είναι, που υπερνικά το γινώσκειν δεν αποτελεί τόσο μέθοδο για την απόκτηση της αλήθειας, όσο μια ασκητική, μια τελειότητα ζωής, κανόνα ηθικής και φιλοσοφίας μαζί. Βλέπομε στο Μάξιμο, όπως είδαμε και στον Ψευδοδιονύσιο, τίς καταβολές, τις απόψεις που ήρθε αργότερα να συνεχίση ο Δαμασκηνός, τους δρόμους που ακολούθησαν όλοι οι μυστικοί του Χριστιανισμού. Και βλέπομε ακόμη πόσο τα εμπειρικά θέματα του απλού ασκητισμού της Θηβαΐδος ακόμη και του Κλίμακος γίνονται στα χέρια του Μαξίμου θεωρητικός λόγος, έρευνα εσωτερική, σύνθεση φιλοσοφική, η οποία αγκαλιάζει το σύμπαν και προσπαθεί να το ερμηνέψη και αναζητά όχι την πάλη κατά της σάρκας, αλλά το φωτισμό του νου με το νου. Όταν αυτός φωτιστή, όλα μετουσιώνονται.

Δε σημαίνει, προσθέτει ο Μάξιμος, επειδή το είναι είναι ανώτερο από το γινώσκειν, ότι το δεύτερο τούτο δε χρησιμεύει σε τίποτε, ότι θα το περιφρονήσωμε. Τό γινώσκειν είναι ο απαραίτητος πρώτος βαθμός, θα γυμνασθούμε στο σχολειό του εκεί ,θα ετοιμαστούμε πριν φτάσωμέ την ενόραση, και, μέσον της, τη θέωση. Το γινώσκειν θα μας αποκαλύψη τα μυστήρια που βρίσκονται στη ρίζα των πραγμάτων, δίνοντάς μας έτσι την ορμή να το ξεπεράσωμε και να βρεθούμε στερεά στην περιοχή του είναι. Η γνώση λοιπόν θα μας οδηγήση στην ανατροπή του εαυτού της, στο ξεπέρασμά της. Όταν έτσι γίνη το ξεπέρασμα δεν είναι σκοτεινή, άλογη πράξη, αλλά δρόμος γεμάτος φώς.

Για να καταλάβουμε όμως καλά σε όλο το βάθος.της την ανθρωπολογία που κρύβεται, κάτω από την ενόραση και τη θέωση πρέπει να πάμε στην Π. Διαθήκη. Μεγάλη εντύπωση έκαμε ιδιαίτερα στο Mάξιμο η απόφαση του Θεού κατά τη δημιουργία του ανθρώπου: «Και είπεν ο Θεός ποιήσωμεν άνθρωπον κατ' εικόνα ημετέραν και καθ' ομοίωσιν». Την απόφαση αυτή ο Μάξιμος την έκαμε κέντρο των στοχασμών του, σ' αυτήν αναζήτησε την ουσία του ανθρώπου και ιδιαίτερα του Χριστιανού. Το «κατ' εικόνα» σημαίνει κυρίως, λέγει ο Μάξιμος, τον νουν και την ελεύθερη βούληση, το αυτεξούσιο· τα υπερφυσικά ακόμη δώρα με τα οποία είναι προικισμένος ο άνθρωπος, όπως η αθανασία και η απάθεια. Όσο για το «καθ' ομοίωσιν» αυτό αναφέρεται στην ηθική τάξη, στην άσκηση της αρετής. Ο όρος ομοίωσις δηλώνει μια ενέργεια, την ικανότητα του ανθρώπου να ομοιωθή, να γίνη όμοιος με το Θεό. Αυτό μπορεί να το επιτύχη μόνο όποιος είναι αγαθός και σοφός. Η ίδια απόφαση του Θεού μας υποχρεώνει να εννοήσωμε ως ανθρώπινη φύση, την ακέρια φύση με την οποία βγήκεν ο άνθρωπος από τα χέρια του Πλάστη, και να ενεργούμε σύμφωνα με αυτή τη φύση, σύμφωνα δηλαδή με το λόγο, το νου, (κατ' εικόνα) και το Νόμο, την αρετή, (καθ' ομοίωσιν).

Η έτσι ιδωμένη ανθρώπινη φύση θέτει σε κάθε χριστιανό το επιτακτικό καθήκον να γυρίση πίσω, να βρη την αρχική κατάσταση του ανθρώπου, ή καλύτερα να πραγματώση μέσα του τη φύση που του χάρισεν ο Θεός.

Αυτή η επιστροφή στην αρχική κατάσταση συνιστά το αντικείμενο της ασκητικής του Μαξίμου. Αποτελεί το καθαρώτερα χριστιανικό κάλεσμα προς αυτογνωσία. Ο Μάξιμος παρέχει και το μέσο για τήν επιτυχία του σκοπού, ελληνικώτατο, αλήθεια, μέσο: να ελαττώνης κάθε μέρα και περισσότεοο το άλογο μέρος της ψυχής σου.

Ο ασκητισμός του Μαξίμου αποπνέει μεγάλη αισιοδοξία· αισιοδοξία που έρχεται από την εμπιστοσύνη του προς την αναγεννημένη ανθρώπινη φύση και προς τη δράση των ανώτερων ψυχών, των παρθένων και καθαρών, που συλλαμβάνουν το πνεύμα του Χριστιανισμού. Να γίνης δίκαιος και άγιος, να ενωθής με το θεό μέσα στη λάμψη του πνεύματος, να που τείνει ο ασκητισμός του Μαξίμου. Ανακαλεί στή σκέψη μας τον πλατωνικό Φαίδωνα, όπου η θέωση της ψυχής επιδιώκεται με την κάθαρση από τα πάθη. Η έτσι καθαρμένη ψυχή ενώνεται και εκεί με το Θεό μέσον της θεωρίας.

Δεν είναι λοιπόν η ασκητική για το Μάξιμο το μαρτύριο της σάρκας, που την νομίζουν ακάθαρτη, αλλά η κάθαρση του πνεύματος και της ψυχής, απαραίτητη για να ενωθούμε με το Θεό, που είναι όλος πνεύμα και αλήθεια. Δίπλα όμως στα στοιχεία αυτά που έχουν ελληνική την καταγωγή έχομε και τα βιβλικά στοιχεία.

Η αδαμική εικόνα του ανθρώπου ξεχειλά την πνευματική φύση της ψυχής και απλώνεται και στο ίδιο το σώμα, αποζητά και του σώματος την αθανασία. Έπειτα η πλήρης πραγμάτωση της ανθρώπινης φύσης απαιτεί και το άλλο υπερφυσικό δώρο, την απάθεια, μια απάθεια που να οδηγή στο πραγματικό αναμάρτητο. Υπάρχει το μέσο και για τούτη την επίτευξη. Για να επιτύχη στο δύσκολο τούτο έργο, πρέπει ο άνθρωπος να αφήση ελεύθερη δράση στην επιθυμία, που ο Δημιουργός άναψε στην ψυχή του για Εκείνον, για τον οποίο του έδωσε μια θολή γνώση. Η άγια αυτή επιθυμία επιτρέπει στον άνθρωπο να πραγματώση τη μακαριότητα, να ξαναβρή την αδαμική φύση. Ο νους του Μαξίμου συχνά πηγαίνει στην αρχική μακαριότητα, στον άνθρωπο του Παραδείσου, έχει τη νοσταλγία του χαμένου παραδείσου που τήν εκφράζει ως και με ύμνο. Οι μυστικοί είναι στο βάθος ποιητές.


Μετά την πτώση του ο Αδάμ έγινεν ο τύπος της φύσης που ξέπεσε. Γιατί; Διότι απομάκρυνε τις ικανότητές του από τη φυσική τους κίνηση προς το Θεό, υπόταξε το πνεύμα του στην αίσθηση και αναζήτησε την ευτυχία του στα αισθητά όντα. Με το αρχικό, το προπατορικό αυτό αμάρτημα έχασεν ο άνθρωτος την εσωτερική αρμονία εκείνη που του χάρισε η ενότητα ανάμεσα στο υποκείμενο (τον άνθρωπο) καί το αντικείμενο (το Θεό). Τη θέση της αρμονίας την πήρε η αταξία, τη θέση του Θεού η αίσθηση, και μαζί της όλοι οι κίνδύνοι και όλες οι πλάνες που απορρέουν απ' αυτήν. Αντί δηλαδή ο άνθρωπος να ακολουθήση την οδόν άνω, πήρε την οδόν κάτω. Ήρθε όμως ο Χριστός και έκαμε την αποκατάσταση του ανθρώπου. Έγινε άνθρωπος, έξω από την αμαρτία, για να μας κάμη Θεούς έξω από την ταυτότητα. Στην ομοίωση του Θεού προς την ανθρώπινη φύση, πρέπει να ανταποκριθή η ιδική μας ομοίωση προς τη θεία φύση. Έτσι ο άνθρωπος που δημιουργήθηκε «κατά πλήρη εικόνα» του Θεού και «καθ' ομοίωσιν», στην αρχή της μόνο, μπορεί να υψώση την ομοίωση αυτή σε τέλεια ομοίωση. Δε θα ανακαλύψη λοιπόν ο άνθρωπος μέσα του το Θεό. Μέσα του θα ανακαλύψη μόνο τη δική του φύση στην αρχική της ακεραιότητα και τα πνευματικά ένστικτα που οδηγούν στη. θέωση. Η θέωση αυτή γίνεται με τρόπο άρρητο και μυστικό. Όσο λοιπόν κι αν δέχεται τη γνώση ο Μάξιμος μας δείχνει καθαρά ότι η λογική πορεία είναι ανεπαρκής για να φτάσωμε στο Θεό. Εκεί μας οδηγεί η έφεση να ενωθούμε με το Θεό. Η έφεση να ενωθούμε με το Θεό και ή θέωση, αυτά τα δυο αποτελούν τη βάση του μυστικισμού του Μαξίμου, του υψηλού Βυζαντινού μυστικισμού.

B. N. Τατάκη

Ο Βυζαντινός Μυστικισμός ( Κυριώτερα Ρεύματα )


http://www.myriobiblos.gr/texts/greek/t ... is_ch2.htm

[angieholi]

Ο Όσιος Μάξιμος ο Ομολογητής

0121_Maximos_Omologitis.jpg

Ο Όσιος Μάξιμος ο Ομολογητής καταγόταν από επιφανή οικογένεια και γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το έτος 580 μ.Χ. Έλαβε τη συνήθη εγκυκλοπαιδική μόρφωση και επιδόθηκε ιδιαίτερα στη σπουδή της φιλοσοφίας. Υπό του αυτοκράτορα Ηρακλείου (610-641 μ.Χ.) προσελήφθη ως αρχιγραμματεύς αυτού. Παρέμεινε στη θέση αυτή για λίγα μόνο χρόνια, αλλά διατήρησε τις σχέσεις του και αλληλογραφία με πρόσωπα του δημόσιου βίου.

Αφού παραιτήθηκε, το 614 μ.Χ., από το αξίωμα του αρχιγραμματέως, εγκατέλειψε τον κόσμο και ακολούθησε τον μοναχικό βίο. Ασκήτεψε σε μονή της Χρυσουπόλεως, που βρισκόταν έναντι της Κωνσταντινουπόλεως και διετέλεσε ηγούμενος αυτής. Εκεί απέκτησε ως μαθητή τον Αναστάσιο, ο οποίος τον ακολούθησε σε όλη του τη ζωή.

Σύμφωνα με την διδασκαλία του Αγίου Μαξίμου η εργασία των εντολών του Θεού και η συμμόρφωση του βίου του ανθρώπου προς την Θεία διδασκαλία αποτελούν βάση στερεά, επί της οποία θα οικοδομηθεί η πνευματική ανύψωση του νου.

Πρώτο βήμα για τον σκοπό αυτό αποτελεί η απόδυση από το νου όλων των παθών που τον ενοχλούν, τα οποία έχουν την βάση και την αφορμή τους στο σώμα. Καλείται δηλαδή ο άνθρωπος να μην ακολουθήσει την κίνηση των αισθητών, να μην γίνει δούλος των φυσικών του ορμών και παθών, αλλά να ακολουθήσει τα υπέρ φύσιν.

Τα αποτελέσματα παρουσιάζονται ανάλογα προς την εκλογή. Εκείνος που ακολουθεί την κίνηση των αισθητών υφίσταται και την φυσική φθορά αυτών και συναλλοιώνεται με αυτά, ενώ ο αναστάς «της εμπαθούς περί τα φαινόμενα διαθέσεως, την των φαινομένων έθυσε κίνησιν και την πρακτικήν κατορθώσας έφαγεν αρετήν». Η πράξη της αρετής είναι έργο της ανθρώπινης και της θείας δυνάμεως. Κανένα χάρισμα δεν μπορεί να αποκτήσει ο άνθρωπος μόνο με την φυσική του δύναμη. Η επιμονή του Αγίου Μαξίμου στο σημείο αυτό είναι φανερή σε όλη του τη διδασκαλία, διότι φοβάται μήπως ο άνθρωπος περιπέσει στο πάθος της υπερηφάνειας. Ο Θεός, παρατηρεί, έδωσε στον άνθρωπο δύναμη, για να πράττει τις αρετές.

Έτσι, λοιπόν, ασκήτευε ο μακάριος Ομολογητής. Αλλά η περσική απειλή, που είχε δημιουργήσει για την Βυζαντινή Αυτοκρατορία κρίσιμη κατάσταση, έσπασε την ησυχία του και τον αγώνα του για την κατάκτηση των αρετών από τον τόπο της ασκήσεώς του. Για πολλά χρόνια οι Πέρσες εμφανίζονταν στην ακτή απέναντι από την Κωνσταντινούπολη. Φαίνετε δε, ότι κατά την διάρκεια μιας εισβολής τους στη Χρυσούπολη, το 624 μ.Χ., ο Άγιος Μάξιμος αναγκάστηκε να αποσυρθεί με τους μαθητές του νοτιότερα, στην Κύζικο. Εκεί διέμεινε για δύο περίπου χρόνια στη μονή του Αγίου Γεωργίου και συναναστρεφόταν με τον Επίσκοπο Ιωάννη μετά του οποίου αντήλλαξε αργότερα επιστολές. Ίσως να είχε αρχίσει νωρίτερα την συγγραφική του δράση, αλλά ήδη από την εποχή αυτή επιδίδεται εντατικά στο έργο της συγγραφής.

Λόγω συνεχίσεως των Περσικών καταδρομών ο Άγιος υποχρεώνεται να φύγει, το 626 μ.Χ., και από την Κύζικο. Έρχεται για λίγο στην Κρήτη και στην συνέχεια μεταβαίνει στην Αφρική. Θεωρείται δε πιθανό να πέρασε και από την Κύπρο. Στην Καρχηδόνα εμφανίζεται την Πεντηκοστή του έτους 632 μ.Χ., αλλά είχε φθάσει εκεί νωρίτερα. Κατά τα χρόνια αυτά συγγράφει δύο από τα σπουδαιότερα έργα του, το «Προς Θαλάσσιον» και «Περί Αποριών».

Εγκαταβίωσε στην μονή Ευκρατά της Καρχηδόνας, όπου ήταν εγκατεστημένος και άλλος φυγάς, από την Παλαιστίνη, ο Σωφρόνιος. Εκεί έμαθε τις ενέργειες του νέου Πατριάρχη Αλεξανδρείας Κύρου, οι οποίες απέληξαν το 633 μ.Χ. στην ενωτική συμφωνία που διαμόρφωσε την αίρεση του Μονοενεργητισμού. Ο Σωφρόνιος τάχθηκε αμέσως εναντίων της νέας αυτής μορφής της χριστολογικής αιρέσεως. Στην θέση του αυτή τον ακολούθησε ο Άγιος Μάξιμος. Έτσι συμμετείχε στη σύνοδο του Λατερανού, η οποία συγκλήθηκε το έτος 649 μ.Χ. επί Πάπα Ρώμης Μαρτίνου Α΄, όπου καταδικάσθηκε ο Μονοθελητισμός και αναθεματίσθηκαν εκείνοι που ανοήτως δογμάτιζαν ότι ο Χριστός έχει μία μόνο θέληση, τη θεία, σε αντίθεση προς την Ορθόδοξη διδασκαλία, κατά την οποία ο Χριστός έχει δύο θελήσεις, τη θεία και την ανθρώπινη, ως Θεάνθρωπος. Στην ίδια Σύνοδο αποδοκιμάσθηκε διάταγμα του τότε αυτοκράτορα Κώνσταντος, διά του οποίου δεν επιτρεπόταν η συζήτηση περί Μονοθελητισμού.

Ο αυτοκράτορας Κώνστας (641-668 μ.Χ.) οργίσθηκε γι΄ αυτό. Ο Άγιος συνελήφθη από τον έξαρχο και βασιλικό επίτροπο της Ιταλίας Θεοδόσιο και οδηγήθηκε στην Κωνσταντινούπολη μαζί με τους δύο φίλους του Αναστασίους. Ο αυτοκράτορας εξόρισε τον Άγιο Μάξιμο, το 655 μ.Χ. στη Βιζύη, μέσα στο Ρήγιο και στην συνέχεια στην πόλη Πέρβερα. Μετά από έξι χρόνια ανακλήθηκε και πάλι στην Κωνσταντινούπολη, όπως και οι συμμοναστές του, για μια Τρίτη προσπάθεια προσεταιρισμού του. Ο Άγιος αρνήθηκε. Αναθεματίσθηκε, κακοποιήθηκε και διαπομπεύθηκε. Η κακοποίηση του Αγίου έδωσε αφορμή για τη διαμόρφωση παραδόσεως περί αποκοπής της γλώσσας και της δεξιάς χειρός αυτού. Μετά από αυτά εξορίσθηκε στη Λαζική του Πόντου, στο φρούριο Σχίμαρις, όπου και κοιμήθηκε οσίως στις 13 Αυγούστου του έτους 662 μ.Χ.

Το τίμιο λείψανό του ενταφιάσθηκε στη μονή του Αγίου Αρσενίου, στη χώρα των Λαζών. Από τον τάφο του έβγαινε φως κάθε νύχτα και φώτιζε την περιοχή, γεγονός που πιστοποιούσε την αγιότητά του.

Απολυτίκιο. Ήχος γ΄. Θείας πίστεως.
Θείου Πνεύματος, τη επομβρία, ρείθρα έβλυσας, τη Εκκλησία, υπερκοσμίων δογμάτων πανεύφημε, θεολόγων δε του Λόγου την κένωσιν, ομολογίας αγώσι διέλαμψας. Πάτερ Μάξιμε, Χριστόν τον Θεόν ικέτευε, δωρήσασθσι ημίν το μέγα έλεος.

Έτερον Απολυτίκιον. Ήχος πλ. δ΄.
Ορθοδοξίας οδηγέ, ευσεβείας Διδάσκαλε και σεμνότητος, της Εκκλησίας ο φωστήρ, των Μοναζόντων θεόπνευστον εγκαλλώπισμα, Μάξιμε σοφέ, ταις διδαχαίς σου πάντας εφώτισας, λύρα του Πνεύματος. Πρέσβευε Χριστώ τω Θεώ, σωθήναι τας ψυχάς ημών.

Κοντάκιον. Ήχος πλ. δ'. Τη υπερμάχω
Τον της Τριάδος εραστήν και Μέγαν Μάξιμον, τον εκδιδάξαντα τρανώς πίστιν την ένθεον, του δοξάζειν τον Χριστόν, φύσεσιν εν δύω, ενεργείαις τε διτταίς ως και θελήσεσιν, επαξίως οι πιστοί ανευφημήσωμεν, ανακράζοντες. Χαίρε κήρυξ της Πίστεως.

http://extend.gr/synaxarion/sxsaintinfo ... 25&lang=gr

[petheodoros]

Όποιος μπορεί και γνωρίζει κάτι για τον Άγιο ας γράψει..
Επίσης ψάχνω και αγιογραφία του..
Παρακαλώ βοηθήστε,ευχαριστώ θερμά...

[angieholi]

Αγαπητό μέλος, δες εδώ:

viewtopic.php?f=48&t=2613&start=0&hilit ... E%AE%CF%82

Ίσως δεν το ξέρεις αλλά πάνω δεξιά υπάρχει ενα κουτάκι (ας το πούμε) που γράφει "αναζήτηση". Εκεί μπορείς να πας και να γράψεις αυτό που ψάχνεις να βρεις.

Αν όντως υπάρχει κάτι για το θέμα αυτό, θα σου βγάλει όσες εγγραφές βρήκε . Η αναζήτηση να ξέρεις, λειτουργεί και με φράσεις, δηλ. μπορείς να γράψεις ολόκληρο το "Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής", αντί για "Μάξιμος" ή "Ομολογητής".

Μέχρι πάντως να συνηθίσεις τη λειτουργία του φόρουμ, ρώτα εμάς ότι θες και όποιος γνωρίζει θα σου απαντάει ή θα σε παραπέμπει κάπου!

[xristianos.net]

[ΜΙΧΣ]

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΚΙ ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΑ ΣΤΑ ΑΔΕΡΦΙΑ ΜΟΥ ΕΝ ΚΥΡΙΩ ΠΟΥ ΦΕΡΟΥΝ ΤΟ ΌΝΟΜΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΤΟΥ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ!

ΟΣΙΟΣ ΜΑΞΙΜΟΣ Ο ΟΜΟΛΟΓΗΤΗΣ (13 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ - ΑΝΑΚΟΜΙΔῊ ΤΙΜΙΩΝ ΛΕΙΨΑΝΩΝ)

Του π. Παναγιώτη Θεοδώρου

Σύντομος βίος του Αγίου

Ο Όσιος Μάξιμος ο Ομολογητής καταγόταν από την Κωνσταντινούπολη και γεννήθηκε το 580. Διδάχθηκε τα γράμματα εξ απαλών ονύχων και έμαθε το χριστιανισμό από τους ευλαβείς γονείς του. Ακολούθως συνέχισε τις σπουδές του στη Φιλοσοφία και Θεολογία.

Το μέγεθος της συγκροτημένης του προσωπικότητας και το ύψος του αναστήματός του κέρδισε την εκτίμηση του Αυτοκράτορα Ηράκλειου, ο οποίος και τον διόρισε γραμματέα του. Στη περιζήτη αυτή θέση, όμως, ο Όσιος παρέμεινε για λίγο μόνο χρονικό διάστημα, αφού, γύρω στο 613, αποσύρθηκε από τον κόσμο, προκειμένου να γίνει μοναχός. Τότε ο Μάξιμος εγκαταστάθηκε στη Μονή Φιλιππικού στη Χρυσούπολη της Βιθυνίας, όπου και ασκήτεψε για δέκα χρόνια.
Από εκεί πήγε για δύο ακόμη χρόνια στη Μονή του Αγίου Γεωργίου της Κυζίκου, από όπου, το 626, λόγω των αραβικών επιδρομών, αναχώρησε για τη Βόρεια Αφρική. Η Πρόνοια του Θεού, λοιπόν, τον οδήγησε εκεί, γιατί στην περιοχή την εποχή εκείνη ξέσπασε θεολογική διαμάχη, λόγω της δράσης της αίρεσης των Μονοθελητών.

Η αίρεση του Μονοθελητισμού προέκυψε όταν, λόγω των αραβικών επιδρομών του 7ου αιώνα, Αυτοκράτορες, αλλά και Πατριάρχες, που στερούνταν αγιοπνευματικού φωτισμού, επιχείρησαν να ελκύσουν τους μονοφυσίτικους πληθυσμούς των περιοχών της Συρίας, της Παλαιστίνης, της Αιγύπτου και της Αρμενίας, χρησιμοποιώντας θεολογικές διατυπώσεις φιλικότερες προς τις μονοφυσίτικες δοξασίες τους. Έτσι, όμως, νόθευσαν την ορθόδοξη θεολογία και εισήγαγαν τον Μονοθελητισμό και κατ’ επέκταση τον Μονοενεργητισμό.

Πρωταγωνιστές αυτής της καμουφλαρισμένης αίρεσης απέβησαν ο Πατριάρχης Σέργιος και ο διάδοχός του Πύρρος. Αυτοί οι δύο συνέταξαν σχετική "Έκθεση", η οποία κυκλοφόρησε επίσημα το 638, φέροντας την υπογραφή του Αυτοκράτορα Ηράκλειου και επικύρωση από Ενδημούσα Πατριαρχική Σύνοδο. Η «Έκθεση» αυτή, κήρυσσε ότι ο Χριστός έχει μία μόνο θέληση και άρα μία ενέργεια. Εάν όμως αυτή η θεωρία ίσχυε τότε σημαίνει ότι ο Θεός δεν έγινε αληθινός άνθρωπος και άρα απέτυχε παταγωδώς να σώσει το ανθρώπινο γένος. Συνεπώς μάταιη η επι της γης παρουσία Του, ατελέσφορο το έργο Του και άχρηστη η διδασκαλία Του. Σε γενικές γραμμές, τα ίδια θεολογικά εγκλήματα διέπρασσε και ο Μονοφυσιτισμός, ο οποίος καταδικάστηκε τόσο στην Δ’ Οικουμενική το 451 όσο και στην Ε’ Οικουμενική Σύνοδο το 553. Κατά βάση, λοιπόν, ο Μονοθελητισμός και ο Μονοενεργητισμός είναι Μονοφυσιτισμός. Την «΄Εκθεση» ακολούθησε ο «Τύπος», ένα διάταγμα που υπεράσπιζε την εν λόγω αίρεση και το οποίο εξέδωσε ο Κώνστας ο Β΄, εγγονός του Ηράκλειου.

Λόγω της κρισιμότητας της κατάστασης και επειδή η κοσμική και εκκλησιαστική εξουσία της Ανατολής αγνοούσαν κάθε ορθόδοξη φωνή, το 645 ο Άγιος Μάξιμος απευθύνθηκε στον Επίσκοπο Ρώμης Πάπα Μαρτίνο τον Α΄, με τον οποίο αποφάσισαν τη σύγκληση Συνόδου, η οποία και πραγματοποιήθηκε στο Λατερανό το 649. Η Σύνοδος αυτή, μεταξύ άλλων, αποφάσισε ότι η «Ἐκθεση» και ο «Τύπος» είναι αιρετικά έγγραφα και αναθεμάτισε τον Σέργιο. Η ενέργεια του Πάπα κρίθηκε υπερβολική, γι’ αυτό και ο Κώνστας διέταξε τόσο τη σύλληψη του Μαρτίνου, όσο και του Μάξιμου, τους οποίους και έσυραν μέχρι την Κωνσταντινούπολη για να δικαστούν. Ο Πάπας Μαρτίνος βασανίστηκε και απέθανε από τις κακουχίες στην εξορία το 655. Παρόμοια τύχη είχε και ο Άγιος Μάξιμος. Βασανιστήρια και εξορία και επιπλέον αποκοπή της γλώσσας του και του δεξιού του χεριού. Ο Όσιος κοιμήθηκε το 662 σε ηλικία 82 ετών.

Μερικά χρόνια αργότερα, η ΣΤ΄ Οἰκουμενική Σύνοδος το 681 καταδίκασε τον Μονοθελητισμό και τον Μονοενεργητισμό, καθώς και τους κυρίως πρωταγωνιστές, όπως τους Πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως Σέργιο και Πύρρο, τον Πατριάρχη Αλεξανδρείας Κύρο, τον Αντιοχείας Μακάριο, και επαναδιατύπωσε τη θεολογική θέση της Εκκλησίας περί δύο Φύσεων, δύο Θελημάτων και Ενεργειών στο ένα Πρόσωπο του Ιησού Χριστού.

Ο Όσιος Μάξιμος, ο σπουδαίος αυτός Πατέρας της Εκκλησίας, συνέβαλε τα μέγιστα στη διαμόρφωση της θεολογικής γλώσσας, όσο αφορά στο θέμα των δύο θελήσεων του Ιησού Χριστού. Με δεκάδες έργα, απαράμιλλη θεολογική δεξιότητα και εκπληκτική σαφήνεια ανέπτυξε τη Χριστολογία κατά υποδειγματικό τρόπο. Ο αγώνας του έγινε με τον κατ’επίγνωση ζήλο. Ο ενθουσιασμός του για υπεράσπιση της Ορθοδοξίας ήταν καρπός της πολύχρονης άσκησης μέσα στην έρημο. Πλούσιος αγιοπνευματικών εμπειριών και χαρισμάτων ανέλαβε να σηκώσει στις ωμοπλάτες του το θεολογικό βάρος, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η φοβερή αίρεση των Μονοθελητών. Ο Μάξιμος εξήγησε γιατί δεν υπάρχει μονοθελητισμός στο Πρόσωπο του Χριστού, ομολόγησε τις δύο Θελήσεις, τη Θεία και την Ανθρώπινη, και ανάπτυξε τη θεολογία της αντίδοσης των ιδιωμάτων των δύο φύσεων.

Υπογραμμίζει, λοιπόν, ότι "ἡμεῖς δέ τοῖς ἁγίοις Πατράσιν ἑπόμενοι, φαμέν, ὅτιπερ Αὐτός ὁ τῶν ὅλων Θεός, ἀτρέπτως γενόμενος ἄνθρωπος, οὐ μόνον ὡς Θεός ὁ αὐτός καταλλήλως τῇ αὐτοῦ θεότητι ἤθελεν, ἀλλά καί ὡς ἄνθρωπος ὁ αὐτός καταλλήλως τῇ αὐτοῦ ἀνθρωπότητι ... Εἰ τό λέγειν τάς φύσεις ἄνευ τῆς ἑκάστῃ προσούσης ἰδιότητος, ἤ Θεόν τέλειον καί ἄνθρωπον τέλειον τόν Χριστόν, ἄνευ τῶν τῆς τελειότητος γνωρισμάτων, ἀναθεματιζέσθωσαν αἱ σύνοδοι καί πρό τούτων οἱ Πατέρες. Οὐ μόνον τάς φύσεις, ἀλλά καί τήν ἑκάστης φύσεως ἰδιότητα, ὁμολογεῖν ἡμῖν νομοθετήσαντες. Καί οὐ μόνον Θεόν τέλειον καί ἄνθρωπον τέλειον τόν αὐτόν, ἀλλά καί τῆς τελειότητος τά γνωρίσματα, τουτέστιν, ὁρατόν καί ἀόρατον τόν αὐτόν καί ἕνα λέγοντες, θνητόν καί ἀθάνατον, φθαρτόν καί ἄφθαρτον, ἁπτόν καί ἀναφῆ, κτιστόν καί ἄκτιστον. Καί κατ᾿ αὐτήν τήν εὐσεβῆ ἔννοιαν, καί δύο εὐσεβῶς θελήματα τοῦ αὐτοῦ καί ἑνός ἐδογμάτισαν". Ο Χριστός, λέγει ο Μάξιμος, "῾Ο αὐτός ὅλος ἦν Θεός μετά τῆς ἀνθρωπότητος, καί ὅλος ὁ αὐτός ἄνθρωπος μετά τῆς θεότητος· αὐτός ὡς ἄνθρωπος, ἐν ἑαυτῷ καί δι᾿ ἑαυτοῦ τό ἀνθρώπινον ὑπέταξε τῷ Θεῷ καί Πατρί, τύπος ἡμῖν ἑαυτόν ἄριστον καί ὑπογραμμόν διδούς πρός μίμησιν, ἵνα καί ἡμεῖς πρός αὐτόν ὡς ἀρχηγόν τῆς ἡμῶν ἀφορῶντες σωτηρίας, τό ἡμέτερον ἑκουσίως προσχωρήσωμεν τῷ Θεῷ, ἐκ τοῦ μηκέτι θέλειν παρ᾿ ὅ αὐτός θέλει".

Ο Αγιος Μάξιμος στα έργα του αναφέρει ότι τα γραφόμενά του δεν είναι αποκύημα της σκέψης του, αλλά η πεμπτουσία της σοφίας εκείνων των Πατέρων που μελέτησε το βίο και τα έργα τους. Ο Μάξιμος, δηλαδή, δεν θεωρούσε ότι καινοτομούσε στα θέματα πίστεως, αλλά ότι συνόψιζε και επαναλάμβανε κάποια θεολογικά πράγματα.

Ο Χριστιανός, έλεγε, είναι απαραίτητο να έχει αγαθή προαίρεση, γιατί σε διαφορετική περίπτωση η Χάρη του Παναγίου Πνεύματος δεν αποκαλύπτεται στην καρδιά του. Επιπλέον, η αγαθότητα είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την αρετή της ταπεινοφροσύνης. Ο ταπεινός είναι σε θέση να εμπιστεύεται τους Πατέρες της Εκκλησίας και να αποδέχεται τον τρόπο με τον οποίο ερμηνεύουν την Αγία Γραφή.

Η κακή προαίρεση και η υπερηφάνεια, λοιπόν, είναι ο λόγος που οι εκάστοτε αιρετικοί αποβαίνουν -και παραμένουν- αιρετικοί, όπως οι Μονοθελήτες.

Η Εκκλησία τελεί τη μνήμη του Οσίου Μαξίμου στις 21 Ιανουαρίου, στις 13 Αυγούστου και στις 20 Σεπτεμβρίου.

Διάκονος π. Παναγιώτης Θεοδώρου